Bloog Wirtualna Polska
Są 1 125 594 bloogi | losowy blog | inne blogi | zaloguj się | załóż bloga
Kanał ATOM Kanał RSS
Kategorie

kliniczna zespół alienacji rodzicielskiej

wtorek, 28 maja 2013 8:56

ZESPÓŁ ALIENACJI RODZICIELSKIEJ

 

- syndrom przerażenia

- syndrom odosobnienia od jednego z rodziców

- syndrom oddzielenia rodzica

- PAS – Parential Alienation Syndrom

- Syndrom Gardnera

 

Trudna sytuacja rodzinna, utracony kontakt z jednym z rodziców (częściej ojcem, przyczyną jest matka)

Powstaje u dziecka w kontekście spraw sądowych o opiekę nad dzieckiem.

Przejawia się zaangażowaniem dziecka w (nieuzasadnione lub przesadne krytykowanie, oskarżanie i potępianie jednego rodzica pod wpływem manipulacji drugiego.

Kombinacja indoktrynacji ze strony rodzica i własnych motywów dziecka.

 

  • Powody odosobnienia rodzica

- rzeczywiste nadużycia

- przemoc, zaniedbania

- deficyty funkcjonowania w roli rodzica

 

  • Diagnozę PAS stosuje się, gdy:

- nie występują nadużycia, zaniedbania, inne wykroczenia, które usprawiedliwiałyby odosobnienie lub gdy są minimalne

 

  • Syndromy PAS (występują wszystkie lub kilka symptomów w zależności od nasilenia zjawiska)

- występowanie przeciwko rodzicom

- słabe, błahe, absurdalne racjonalizowanie wyrażonego potępienia

- brak ambiwalencji

- zjawisko „niezależnego myślenia”

- dziecko wspiera rodzica, przez którego jest nastawiane

- brak poczucia winy z powodu okrucieństwa i/lub wyzyskiwania wykluczonego rodzica

- zapożyczone scenariusze

- rozprzestrzenianie niechęci do wykluczonego rodzica pośród jego dalszej rodziny i przyjaciół

 

  • Programujący rodzic

- czynnik prania mózgu w PAS może być bardziej lub mniej świadomy

- może być systematyczny i celowy lub sporadyczny i subtelny

- programujący rodzic wzbudza, przenosi na dziecko szereg negatywnych przekonań na temat atakowanego rodzica

- aktywny udział w oczernianiu drugiego rodzica pomaga stworzyć wzajemne pozytywne wzmacnianie zwrotne z rodzicem programującym

- dobre doświadczenia i wspomnienia bliskich relacji z atakowanym rodzicem zostają u dziecka zastąpione nową rzeczywistością – negatywnym scenariuszem, który dziecko dzieli z rodzicem programującym

 

  • Zespoły objawów wywołują bezpośrednie lub pośrednie zachowania rodzica, z którym dziecko mieszka na stałe

- okazywanie w obecności dziecka negatywnych uczuć i niechęci wobec drugiego rodzica

- szczegółowe opowiadanie o przyczynach rozejścia

- winienie drugiego rodzica o rozpad rodziny, problemy materialne, posiadanie kolejnego partnera

- uwypuklanie negatywnych cech drugiego rodzica

- wmawianie dziecku, że  drugi rodzic nigdy go nie kochał

- utwierdzanie dziecka w przekonaniu, że drugi rodzic go skrzywdził

- manipulowanie emocjami przez robienie drugiemu rodzicowi awantur pod pozorem niewłaściwej postawy w obecności dziecka

- wywoływanie nieufności

- trzaskanie drzwiami w momencie rozstawania się

- sugerowanie zmiany nazwiska

- wykorzystywanie w zbieraniu informacji przeciw drugiemu rodzicowi

- odmawianie przenoszenia przedmiotów między domami

- przysłuchiwanie się rozmową telefonicznym z drugim rodzicem

- pozorne pozwalanie na dokonywanie wyboru

- odmawianie współpracy, stawianie barier

- nieelastyczność terminów wizyt, odciąganie od spotkań z drugim rodzicem

- niedopuszczanie do kontaktów

 

  • Stopnie nasilenia:
  1. Łagodny
  2. Umiarkowany
  3. Ciężki

ŁAGODNY:

- pewne programowanie lecz nie wpływa ono znacząco na kontakty z drugim rodzicem

- bez większych trudności znosi doraźne przechodzenia pod jego opiekę

- ma stosunkowo zdrowe relacje z programującym rodzicem, ale żeby zachować z nim więzi emocjonalne bierze udział  kampanii przeciw drugiemu

- złagodzone przez przyznanie głównej opieki preferowanemu przez dziecko rodzicowi

 

UMIARKOWANY:

- programowanie jest nasilone

- protesty wobec kontaktów z drugim rodzicem przybierają na sile

- dziecko protestuje przeciw odwiedzinom, ale może się nawiązać dobry kontakt

- z programującym rodzicem więź jest relatywnie zdrowa, ale dziecko dzieli z nim przekonania, że atakowany rodzic jest zły

- sankcje prawne – konieczne do współpracy

 

Stan CIĘŻKI prowadzi do zaburzeń psychicznych, można przenieść dziecko do alienowanego rodzica

 

CIEŻKI:

- nienawiść

- odmawianie wizyt

- fałszywe oskarżenia o nadużycie

- grożenie ucieczką

- próby samobójcze, samookaleczenia, gdy jest zwiększony kontakt z rodzicem

- więź z programującym rodzicem jest patologiczna, paranoidalne fantazje o drugim rodzicu

- może rozwinąć się psychopatologia, paranoja

 

  • Kryteria rozpoznawania
  1. Blokowanie dostępu do dziecka i kontaktu z nim
  2. Nieuzasadnione oskarżenia i nadużycia
  3. Pogarszanie się jakości relacji od czasu separacji
  4. Intensywna reakcja lekowa u dziecka

 

Długofalowe skutki:

- trudności w budowaniu związków

- zaburzenia seksualności

- problemy z bezsennością

- choroby psychiczne

 

  • Dugi rodzic:

- nie powinien rezygnować z dziecka, z kontaktu

- powinien trzymać pod kontrolą złość

- unikać odwzajemniania się

- wywiązywać się z obietnic

- nie poddawać się presji oskarżeń

- złożyć wniosek do sądu o terapię rodzinną

- rozmawiać z innymi ludźmi z otoczenia dziecka

- aranżować spotkania przez zaproszenie

- zachęcać do zapoznawania się ze stanowiskiem drugiego rodzica

- dyskutować o ważności obojga rodziców

- zabiegać o opiekę naprzemienną


Podziel się
oceń
0
0

komentarze (0) | dodaj komentarz

kliniczna alkoholizm kobiet

wtorek, 28 maja 2013 8:55

UZALEŻNIENIE OD ALKOHOLU U KOBIET

 

  • Definicja wg WHO

Stan zmian psychicznych i zwykle somatycznych, powodowany używaniem alkoholu, charakteryzujący się reakcjami behawioralnymi, tj. skłonności do stałego lub okresowego nadużywania alkoholu w celu doznania jego działania psychicznego lub w celu uniknięcia złego samopoczucia wynikającego z braku alkoholu, stanom tym może towarzyszyć wzrost tolerancji alkoholowej.

 

  • Kryteria zespołu zależności alkoholowej ZZA wg ICD 10

- silne pragnienie lub poczucie przymusu przyjmowania alkoholu

- trudności w kontrolowaniu zachowań związanych z przyjmowaniem alkoholu

- fizjologiczne objawy stanu odstawienia  (alkoholowy zespół abstynencyjny)

- stwierdzenie tolerancji wobec działania alkoholu

- zaniedbywanie alternatywnych źródeł przyjemności

- przyjmowanie alkoholu, mimo ważnych dowodów szkodliwości

 

  • Wzorce przewlekłego nadużywania alkoholu

- systematyczne, codzienne nadmierne picie

- systematyczne znacznie nasilone picie, występujące tylko podczas weekendów

- ciągi picia przeplatane okresami trzeźwości

 

  • Kim są kobiety nadużywające alkohol? Kobiety z grupy wysokiego ryzyka

è Stereotyp – osoba zepsuta moralnie, zaniedbująca swoje powinności społeczne

è Realia :

- wiek od 18-25 lat, kobiety utożsamiające się z subkulturami młodzieżowymi, z rodzin patologicznych i dobrych domów

- od 26-34 rż, o niestabilnej sytuacji życiowej: samotne i usilnie poszukujące partnera, rozwiedzione, porzucone, zdradzone

- dotknięte przez przemoc fizyczną, seksualną, psychiczną

- żony i matki, gdy nie potrafią rozwiązać konfliktów w małżeństwie albo są przeciążone obowiązkami

- gospodynie domowe zmęczone monotonią codziennych czynności

- takie, które pragną dziecka, i te, które poddały się aborcji

- wiele z nich samotnie wychowuje dziecko – i nie jest to samotność z wyboru

- biedne, niewykształcone, mające pijącego męża

- dobrze ubrane, wykształcone z sukcesem zawodowym

- kobiety, które pracują w męskich zawodach

- pijące z mężem, by został w domu i pił pod ich kontrolą

- artystki – aktorki, piosenkarki…

 

  • Dlaczego piją?

- by uciec od życiowych koszmarów

- bo zrobiły karierę zawodową kosztem życia osobistego

- nie radzą sobie ze stresem, przepracowaniem, rosnącymi wymaganiami

- obniżony nastrój, stany lekowe, obniżona aktywność układów noradrenergicznego i dopaminergicznego

- w wieku pokwitania uważają, że życie jest poza nimi i nic ciekawego się nie zdarzy, zapijają przemijające życie i różne straty: męża, dziecka, zdrowia, pracy

- leczą alkoholem dolegliwości związane z przełomem hormonalnym, bezsennością…

- alkoholizm nie omija żadnej grupy wiekowej, społecznej czy zawodowej

- biorąc pod uwagę uwarunkowania rasowe, to należy stwierdzić, że używanie alkoholu jest bardziej rozpowszechnione u białych

 

  • W jaki sposób piją?

To jak powinny piją wynika z przypisanej roli matki, strażniczki ogniska domowego

- w ukryciu, w domu, w samotności bardzo długo ukrywają uzależnienie, mają szereg przemyślanych sposobów chowania alkoholu

- zaczynają w późniejszym wielu niż mężczyźni

- rzadziej uczestniczą w libacjach alkoholowych

- ciągi alkoholowe trwają krócej, rzadziej piją przez cały dzień lub rano

- rzadziej występuje zaburzenie pamięci i majaczenie alkoholowe

- rzadko tracą pracę z powodu picia alkoholu

- częściej dochodzi u nich do rozwodów

- sposób picia upodobnił się do sposobu picia mężczyzn

 

  • Metabolizm alkoholu u kobiet

- po spożyciu takiej samej ilości alkoholu jego stężenie we krwi u kobiet jest ok 40% wyższe niż u mężczyzn

- u kobiet stwierdzono szybsze wchłanianie alkoholu w skutek niższej aktywności dehydrogenazy alkoholowej w soku żołądkowym

- wchłanianie alkoholu jest dodatkowo zwiększone przez estrogen, kobiety upijają się łatwiej w przedmiesiączkowej fazie cyklu

- na spowolnienie metabolizmu alkoholu wpływa przyjmowanie doustnych środków antykoncepcyjnych, alkohol wówczas dłużej krąży we krwi

- kobiety, które wypijają trzy lub więcej drinków dziennie doświadczają takich szkód jak mężczyźni po trzykrotnie większej dawce alkoholu

- ryzyko śmiertelności u kobiet uzależnionych od alkoholu jest wyższe

 

  • Czynniki ryzyka dla kobiet
  • 12-2

-problemy behawioralne (kradzieże wandalizm)

- odrzucenie autorytetów

- kłopoty w nauce

- nadużywanie i uzależnienie w rodzinie

- picie przez rówieśników

- wyobcowanie

- przekonanie, że alkohol poprawi samopoczucie

  • 20-40

- zmiana dotychczasowych ról, lęk przed wejściem w nowe zadania życiowe, poczucie nadmiernej odpowiedzialności

- rozpoczęcie kariery zawodowej z nadmiernymi oczekiwaniami wobec siebie samej, nie dostosowanymi do możliwości

- niestabilne związki emocjonalne, zaburzony związek partnerski, samotność, presja zamążpójścia

- urodzenie dziecka, stres pierwszego macierzyństwa, depresja poporodowa

  • 40-59

- niewielkie prawdopodobieństwo wejścia w nowe role życiowe i nieumiejętność adaptacji do okresu starzenia się

- syndrom „opuszczonego gniazda”

- nadużywanie alkoholu przez męża, problemy, rozpad małżeństwa

- nadużywanie leków psychotropowych

- współwystępowanie innych chorób (depresja, zaburzenia odżywiania, fobie, napady paniki, stany lękowe)

- zmiany i zaburzenia hormonalne

 

  • Czynniki genetyczne

- mniejsza rola niż u mężczyzn

- w rodzinach kobiet-alkoholiczek znacznie częściej stwierdzono zaburzenia psychiczne, w tym choroby afektywne, przypadki samobójstw i patologie osobowości

 

  • Wiek inicjacji alkoholowej

- ponad 40% osób rozpoczynających przed 15 rokiem życia zostało zdiagnozowanych jako uzależnieni od alkoholu

- 10% wśród osób, które zaczynały pić powyżej 20 roku życia

- dawniej kobiety zaczynały pić później, teraz już nie

 

  • Wiktymizacja (która sprzyja uzależnieniu od alkoholu)

W domu: ofiary nadużyć seksualnych, agresja słowna ojca

W dorosłości: nadużycia fizyczne w wieku dorosłym

 

  • Konsekwencje nadużywania alkoholu

- liczba kobiet uzależnionych rośnie

- „zjawisko teleskopowe”, które dotyczy przyspieszonego rozwoju następstw somatycznych wynikających z nadużyć alkoholowych

 

  • Uszkodzenia wątroby

- choroby wątroby rozwijają się w krótszym okresie czasu niż u mężczyzn

- często występuje zapalenie wątroby i marskość

- poalkoholowe uszkodzenie wątroby – owiązane z estrogenem

  • Uszkodzenie mózgu

- większe zaniki w obrębie struktur podkorowych i ciała modzelowatego

- zespół Werniciego – Korsakowa, otępienie alkoholowe

- uszkodzenie zdolności poznawczych objawiające się obniżeniem sprawności percepcyjno ruchowych, upośledzenie procesów wzrokowo-przestrzennych uczenia się i zapamiętywania, abstrakcyjnego myślenia

- koordynacja czynności mózgu – mniej rozwinięta

  • Choroby serca

- choroby mięśnia sercowego, zapalenie mięśnia sercowego

  • Rak piersi

- umiarkowane i intensywne picie alkoholu zwiększa ryzyko raka piersi

- hormony płciowe – estrogen – mogą być skutkiem wywołującym raka sutka, bo alkohol powoduje wzrost poziomu estrogenu

  • Choroby i zaburzenia psychiczne

- pod postacią depresji, fobii, zaburzeń lękowych, bulimii, niepokoju, obniżonej samooceny

- częściej zdarzają się próby samobójcze, częściej nadużywają leków psychotropowych i psychoaktywnych

  • Zaburzenia seksualne

- przyczyna i skutek

- nadużywanie alkoholu ujemnie wpływa na seksualność, prowadzi do wiktymizacji, naraża na napaści seksualne, zmniejsza odbiór stosowanego przymusu

- ryzyko zachorowań na podłożu seksualnym

  • Wypadki drogowe

- kobiety wykazują brak akceptacji do prowadzenie po alkoholu

- jeśli jednak pojadą to jest większe prawdopodobieństwo ryzyka wypadku

 

  • Picie alkoholu w ciąży

- ciąża wpływa na podjęcie decyzji o leczeniu

- w ciąży częściej piją niezamężne

- co trzecia kobieta przyznaje się do picia w ciąży w wieku 18-40

 

- większe ryzyko poronienia

- wyższa umieralność

- częste występowanie wad wrodzonych, uszkodzeń układu nerwowego

- FAS – płodowy zespół alkoholowy

 

- wpływa na późniejszy rozwój psychiczny dziecka

-materiał genetyczny predysponuje do popadnięcia w alkoholizm

 

  • Specyfika terapii

- holistyczna z uwzględnieniem problemów leżących u podłoża uzależnienia i zaburzeń współwystępujących

- traumatyczne doświadczenia: nadużycia fizyczne i psychiczne

- rekonstrukcja obrazu JA

- praca z emocjami w obszarze wstydu na dalszym etapie nad poczuciem winy i złości

- wzmacnianie kompensacji, wiedzy i fizjologii kobiety

- udział rodziny w procesie terapeutycznym

- zachęcanie pacjentów do znalezienia kobiety sponsora w AA, która będzie towarzyszem w trzeźwieniu

- pracować w grupie kobiecej później mieszanej

Homogeniczne:

^ grupa jako wsparcie

^ mówią o sobie i bliskich

^ bardziej wspierająca i konfrontująca

^ pomaga zintegrować własne doświadczenia

Heterogeniczna:

^ prawdziwiej reprezentuje świat zewnętrzny

^ rywalizacja o męską uwagę (-)

^ chcą się pokazać z lepszej strony (-)


Podziel się
oceń
0
0

komentarze (0) | dodaj komentarz

kliniczna osobowość

wtorek, 28 maja 2013 8:54

OSOBOWOŚĆ I ZABURZENIA OSOBOWOŚCI

 

  • Osobowość

-inteligencja

-charakter

-potrzeby

-temperament

-postawa

-emocje

-zainteresowania

-uczucia

-wartości

 

Jest organizacją nabytych i wrodzonych dyspozycji i schematów reagowania jednostki.

Jest względnie stała, spoista, specyficzna dla jednostki

Powstała jako wynik dojrzewania, uczenia się, przystosowania, determinuje dalszy rozwój i przystosowanie jednostki

 

  • Zaburzenia osobowości

-epidemiologia

2,1-18% populacji

Mężczyźni  3-10* częściej

20-70% - więźniów

5-8% - chorych leczonych ambulatoryjnie

7,4-50% - hospitalizowane psychicznie

 

-etiologia: genetyka, uwarunkowania wrodzone (mikroorganiczne zmiany, opóźnienie dojrzewania OUN), niedorozwój życia uczuciowego, rodzina, środowisko.

 

Zaburzenie osobowości – utrwalone wzorce zachowań, przejawiające się mało elastycznymi reakcjami na różne sytuacje indywidualne i społeczne.

Skrajne lub znaczne odmienności w porównywaniu z przeciętnym w danej kulturze sposobem odnoszenia się do innych, spostrzegania, myślenia i odczuwania (nieadekwatne)

Początek – w dzieciństwie lub w okresie pokwitania, trwają dalej w okresie dojrzałości.

Nie są związane ze znacznym uszkodzeniem czy chorobą mózgu, NIE SĄ CHOROBĄ PSYCHICZNĄ.

Lista klas zaburzeń psychicznych (kody F 60-69)

  • OSOBOWOŚĆ SCHIZOIDALNA (zaburzenia osobowości typu…)

-chłonne emocjonalnie

-nie wyraża przyjaznych uczuć lub gniewu

-nie interesuje jej/jego pochwała/krytyka

-niezainteresowane seksem, przyjemnościami

-preferują samotność, pochłonięte fantazjami

-niewrażliwe wobec norm, konsekwencji społecznych

 

  • OSOBOWOŚĆ PARANOICZNA

-nadwrażliwa na niepowodzenie, odrzucenie

-długotrwale odczuwa przyjemność

-podejrzliwa, działania otoczenia interpretuje jako wrogie

-prowokuje do walki, trzyma się własnych praw

-przecenie własne znaczenie (postawa ksobna – egocentryzm)

- pochłonięta spiskowymi teoriami

 

  • OSOBOWOSĆ ZALEŻNA

-postrzeganie siebie jako bezradnego, bezsilnego

-nie umie zatroszczyć się o siebie

-podporządkowuje się innym, ulega ich życzeniom

-nie umie być sama, stawiać nawet racjonalnych wymagań

-zrzuca na innych odpowiedzialność za swoje życie

 

  • OSOBOWOSĆ LĘKLIWA (UNIKAJĄCA)

-obawa przed krytyką, na którą jest nadwrażliwa

-ograniczony styl życia ze względu na stałe uczucie napięcia i niepokoju

-czuje się nieprzystosowana, nieatrakcyjna

-unika kontaktów społecznych i zawodowych

 

  • OSOBOWOŚĆ ANANKASTYCZNA

-skrupulatna, ostrożna, pedantyczna, nadmiernie ulega konwenansom

-sztywna, uparta

-skupiona na produktywności kosztem przyjemności i związków międzyludzkich

-perfekcjonizm utrudniający funkcjonowanie

-zniewolona przez schematy i regulaminy

 

  • OSOBOWOŚĆ HISTIONICZNA

-w zachowaniu teatr i dramat, lubi być w centrum uwagi, uwodzicielska, skoncentrowana na atrakcyjności fizycznej

-płytka, chwiejna uczuciowo

-sugestywna, łatwo ulega wpływom

-egocentryczna, manipulantka, nadwrażliwa

-niestosownie uwodzicielska

 

  • OSOBOWOŚĆ CHWIEJNA EMOCJONALNIE
  1. Typ impulsywny

-impulsywna, brak samokontroli, brak przewidywania konsekwencji

-niezdolność odraczania gratyfikacji

-w odpowiedzi na krytykę wybuch gniewu, zachowania gwałtowne lub behawioralne eksplozje, kłótliwość i konfliktowość

-nastrój kapryśny i niestabilny

 

  1. Typ bordenline

-niejasny zaburzony obraz siebie, swoich celów i preferencji

-angażowanie się w intensywne i niestabilne związki

-częste szantażowanie samobójstwem

-tendencje do samookaleczeń

 

  • OSOBOWOŚĆ DYSSOCJALNA (psychopaci)

-nie liczy się z uczuciami innych

-nieodpowiedzialność, łamie normy

-krótkie, nietrwałe związki

-niska tolerancja frustracji, niski próg wyzwalania agresji i zachowań gwałtownych

-brak poczucia winy, niewrażliwość na kary

-chętnie obwinia innych, szuka usprawiedliwienia

 

  • Leczenie

-psychoterapia indywidualna lub grupowa

-behawioralno-poznawcza

-psychodynamiczna

 

-farmakoterapia – wspomagająca – neuroleptyki, leki przeciwdepresyjne, terapia litem

 

  • OSOBOWOŚĆ NARCYSTYCZNA

-przecenianie poczucia własnego znaczenia

-zaabsorbowana fantazjami o nieograniczonych sukcesach władzy, błyskotliwości, piękna, idealnej miłości

-wiara, że jest się kimś „szczególnym” i wyjątkowym

-wyrażanie nadmiernego podziwu

-poczucie wyjątkowych uprawnień, wykorzystywanie innych do osiągania swoich celów

-brak empatii

-częsta zazdrość o innych

 

 

  • Etiologia i psychodynamika

- etiologia:

* brak empatii u matki

*wczesne odrzucenie lub utrata opiekuna

*podatność na poczucie pustki

*niska samoocena

*zachowania kompensacyjne

*rodzice nie zdołali właściwie reagować na zachowania dziecka, chyba, że przy okazji zaspokajali potrzeby swoje a nie dziecka

 

-psychodynamika:

*spór: mechanizmy obronne czy zaburzenia rozwoju

*fiksacja na doświadczeniach z okresu separacji – indywidualizacji

*bierność

*cechy depresyjne

*wyolbrzymiona wstydliwość

*rozbieżność ideałów

 

-epidemiologia:

*0,5% ludzkości

*do jego wystąpienia przyczyniają się doświadczenia z okresu dzieciństwa

*oczekuje zbyt wiele

 

NARCYZM DZIECIĘCY – potrzeba zależności i admiracji dziecka jest zaspokojona uwagą jaką dziecko otrzymuje odpowiednio do swojego wieku; jest w stanie doświadczyć opiekę z wzajemnością i wdzięcznością

 

PATOLOGIA NARCYZMU – dziecko zaprzecza swojej zależności, otrzymuje opiekę z poczuciem przynależności i nie odwzajemnia tego ani żadnych czuć wdzięczności

 

Tendencja do przywłaszczania sobie niezwykłych osiągnięć i talentów zawiera się w zabawowych fantazjach o byciu kimś niezwykłym.

 

Podczas infantylnych rywalizacji dziecka uczy się znosić przegrane w celu utrzymania relacji z rodzicem lub przyjacielem.

 

Ujawniają się prawdziwe przywiązania do zainteresowania się innymi

 

Potrafią zaufać i polegać na dorosłych

 

Są w stanie pozytywnie inwestować w opiekuna.

 

Otrzymują gratyfikację z rzeczywistych osiągnięć oraz z zainwestowania wysiłku w osiąganie swoich celów

 

Cechuje zdrowe napięcie między rzeczywistością a fantazja

 

NARCYSTYCZNE ZABURZENIA OSOBOWOŚCI U DZIECI- dziecko wierzy, że osiągnęło to co chciało osiągnąć i nie ma nic zabawnego w tym doświadczeniu.

Dziecięce wielkościowe poczucie „ja” jest fuzją pozytywnych aspektów rzeczywistego „ja”

Wszystko co ułomniejsze jest pomniejszane lub eliminowane.

Wszyscy są gorsi.

Podejmuje walkę aby wyeliminować rywala.

Oczekiwania nadmierne, tak więc wymuszone, uniemożliwiają jakiekolwiek poczucie gratyfikacji czy wdzięczności i budzące złość u opiekuna, który jest przymuszany.

To co dostarcza nie jest wystarczające.

Doświadcza zawiści, gdyż nie jest w centrum uwagi.

Te uczucia uniemożliwiają mu zdolność  do otrzymania opieki.

Potrzebują nadmiernej admiracji.

Cierpią z powodu patologicznej formy regulacji samooceny.

Utożsamiają „ja” realne z idealnym co prowadzi do zniekształcenia percepcji siebie i innych.


Podziel się
oceń
0
0

komentarze (0) | dodaj komentarz

kliniczna więzi

wtorek, 28 maja 2013 8:53

PSYCHOLOGIA KLINICZNA WYKŁADY

  • Teoria więzi wg Johna Boulby’ego

Wzajemne interakcje pomiędzy rodzicami a dzieckiem we wczesnym okresie rozwoju tworzą podstawy funkcjonowania społecznego i emocjonalnego dziecka.

Najbliższe relacje społeczne mają wpływ na rozwój społeczny i emocjonalny.

J.B. oceniał to empirycznie.

Osiągnięcie zdrowia psychicznego wymaga aby dziecko doświadczyło CIEPŁEJ (emocjonalnej, pozytywnej), INTYMNEJ (bliskiej) i NIEPRZERWANEJ (poczucie bezpieczeństwa) relacji z MATKĄ (lub jej stałym substytutem).

Przywiązanie to instynktowna, oparta na mechanizmach biologicznych, głęboka więź uczuciowa pomiędzy dzieckiem a opiekunem, która wykształca się w pierwszym roku życia dziecka.

W pierwszym roku życia tworzy się największe przywiązanie, może być POZYTYWNE lub NEGATYWNE.

Więzi przekładają się na emocje.

 

  • Specyfika więzi

Zachowanie przywiązaniowe jest skierowane do jednej lub więcej bliskich osób. Tymi osobami są pierwotni opiekunowie, czyli osoby pełniące funkcję rodziców (zazwyczaj są to biologiczni rodzice, ale nie zawsze)

Więź trwa przez większą część życia. Chociaż w okresie wczesnej dorosłości mogą pojawić się nowe więzi, pierwsze nie dają się łatwo porzucić i zazwyczaj utrzymują się.

 

  • Ontogeneza więzi i wzorce więzi

Większość niemowląt rozwija zachowania przywiązaniowe wobec wybranej osoby podczas pierwszych 9 miesięcy życia.

Im więcej doświadczeń społecznych (interakcji) ma dziecko z daną osobą, tym bardziej prawdopodobne będzie, że stworzy więź z ta osobą.

Ktokolwiek matkuje dziecku stanie się pierwotnym opiekunem, zachowania przywiązaniowe łatwo są aktywowane do końca 3 roku życia.

 

  • Funkcja biologiczna

Zachowanie przywiązaniowe występuje u młodych prawie we wszystkich gatunkach ssaków, a u wielu gatunków utrzymuje się całe życie. Chociaż istnieje wiele różnic międzygatunkowych, to utrzymywanie bliskości z wybranym osobnikiem, prawie zawsze matką, jest regułą dla przetrwania (głównie ochrona przed drapieżnikami)

 

  • Czynniki aktywizujące zachowanie przywiązaniowe (konfiguracja następujących czynnikówJ

- obecność określonych obiektów w środowisku

- brak określonych obiektów w środowisku

- hormony

- poziom aktywności CUN w danym momencie

- odbieranie stymulacji w danym momencie

 

 

  • Zachowania sygnałowe

Zachowanie przywiązaniowe służy utrzymywaniu bliskości z opiekunem

 

Zachowanie sygnałowe to zachowania przywiązaniowe obecne od urodzenia lub pojawiające się bardzo wcześnie w rozwoju dziecka (do 3 miesiąca):

- ssanie służące uspokojeniu

- płacz

- uśmiech

- podążanie wzrokiem

- chwytanie

- gaworzenie

 

  • Wewnętrzne robocze modele

Wraz z budowaniem relacji przywiązaniowe dziecko tworzy wewnętrzne robocze modele: siebie, opiekuna, znaczenia relacji.

 

WRM to dynamiczne reprezentacje, w których są przechowywane i przetwarzane informacje (o sobie, opiekunie i relacji) tak, aby umożliwiały skuteczne działanie.

WRM są zbudowane zgodnie z dostępnymi dziecku danymi (z własnych doświadczeń) są rozciągnięte na to , co jest potencjalne, aby skutecznie działać w nowych sytuacjach)

WRM powinny być spójne wewnętrznie, aby pełnić swoja funkcję, mogą być uaktualniane, ale zmiany w nich dokonują się pomału.

WRM tworzą wewnętrzny świat dziecka.

WRM są obsadzone emocjonalnie.

Podstawową emocją modelu znaczenia relacji jest radość.

 

  • 4 fazy formowania się przyzwyczajeń

Zachowania przywiązaniowe zostają zorganizowane w behawioralny system przywiązania, tworzą się „zinternalizowane struktury poznawcze” stanowiące podstawę kształtowania się osobowości.

 

  • Procedura Obcej Sytuacji (POS) eksperyment JB

 

Wystandaryzowana procedura obserwacyjna służąca do badania wzorców więzi u dzieci około 1 roku życia. Została ona potwierdzona przez uczennicę JB – M. Ainsworth i jej współpracowników.

Bazuje ona na obserwacji zachowania dzieci w sytuacji krótkiej separacji od opiekuna, powrotu opiekuna i pojawienia się osoby trzeciej.

Jest to badanie więzi u małych dzieci.

Podczas jej przeprowadzania istnieje schemat wykorzystywany w obserwacji klinicznej.

 

  • Wzorce przywiązania:

 

  • Więź ufna (bezpieczna B)

Zachowania w POS:

opiekun jako bezpieczna baza;

separacja:  dziecko podąża za mamą lub przywołuje, widoczny dystres

powrót: aktywnie wita, np. uśmiechem, szuka bliskości z rodzicem, jeśli płacze to uspokaja się przez pocieszanie rodzica

Opiekun: jako osoba dostępna i reagująca, wrażliwa i kochająca, która jest „z dzieckiem”

Obraz siebie: jako osoby zasługującej na miłość i na spełnienie swoich potrzeb emocjonalnych, osoby mogącej podzielać swoje przeżycia z innymi.

W dalszym rozwoju osoba:

-ma pozytywną samoocenę

-ma poczucie sprawczości

-jest empatyczna

-ma lepsze zdolności społeczne

-lepiej radzi sobie z trudnymi sytuacjami (frustracją, zmianą otoczenia)

-ma większą odporność psychiczną w znaczeniu zdolności do psychicznego radzenia sobie z trudnymi doświadczeniami

-jest bardziej autonomiczna i niezależna

 

  • Więź unikająca (A)

 

Zachowania w POS: dużo eksploruje, mało wraca do opiekuna (jako bezpiecznej bazy)

Separacja: minimalna reakcja jakby nie zauważyło wyjścia opiekuna, na zewnątrz nie widoczny dystres, ale przeżywa wewnętrznie bardzo silnie (wysoki poziom kortyzolu)

Powrót opiekuna: jakby nie zauważyło, gdy rodzic podchodzi, unika, dystansuje się, „musisz radzić sobie sam”

Model opiekuna: jako osoby nie zawsze reagującej na sygnały dziecka

Obraz siebie: jako osoby nie zawsze zdolnej do skutecznego działania, narażonej na „porażkę”

W dalszym rozwoju:

-bardziej niezależne od innych

-bardzo czujna, ostrożna

-mało odporna na frustrację

-nie docenia swoich możliwości

- mało pewna siebie

-z poczuciem małej sprawczości

-z niską samooceną

 

  • Więź ambiwalentna (C)

 

Zachowania w POS: ograniczona eksploracja, widoczne rozdrażnienie lub bierność

Separacja: oznaki silnego dystresu

Powrót opiekuna: dążenie do kontaktu z oznakami gniewu, odrzucenie, napady złości lub bierność, zasmucone nie dające się uspokoić

Model opiekuna: jako mało przewidywalnego, reagującego jeśli sygnały od dziecka są bardzo nasilone, czasem niedostępnego emocjonalnie

Obraz siebie: jako jednostki mało skutecznej, z niewielką możliwością wpływania na innych, której potrzeby emocjonalne nie zawsze mogą być zaspokojone

W dalszym rozwoju:

-niska samoocena

-mało autonomiczna

-często kontroluje

-złość w sytuacjach frustracji, rozczarowania, lęku

-lękowa, czujna

-mało odporna psychicznie

 

  • Więź zdezorganizowana (O)

 

Zachowania POS: brak widocznego celu czy intencji w zachowaniu, mała spójność zachowania w całej procedurze, zachowania niekompletne, przerywanie ruchu, obrona przed rodzicem, dezorientacja, zamieszanie,

Obraz siebie: trudności w zbudowaniu spójnych wewnętrznych roboczych modeli, zazwyczaj źle traktowany przez rodziców, wycofują się ze świata

W dalszym rozwoju:

-gniew, reaguje agresją w sytuacjach frustracji

-tyrani

-kontroluje

-trudności w odraczaniu gratyfikacji

-rozwijają się zaburzenia osobowości


Podziel się
oceń
0
0

komentarze (0) | dodaj komentarz

ped os niep3

niedziela, 26 maja 2013 20:32

Metody i środki dyscyplinujące:

-POBUDZAJĄCE:

- perswazja, eksplikacja, rozmowa, zachęta, przykład własny, biblioterapia, itp.

-WDRAŻAJĄCE:

-praktykowanie norm przez stosowanie, wyrabianie postaw, przyzwyczajeń, nauk, prawideł, zachowania.

-KRĘPUJĄCE:

-stosowanie sankcji, metoda instrumentalna, kary i nagrody, kontrola, ocena, samokontrola, samorządność, autonomia.

SYSTEM NAGRÓD:

-wzmocnienie pierwotne(fizjologiczne)np. sen, jedzenie, bezpieczeństwo.

-wtórne(uogólnione), materialne np. pieniądze, gwiazdki, ocena.

-społeczne np. pochwała, aprobata, zachęta, przytulanie, całowanie, itp.

-stymulujące np. oglądać, biegać, turlać się, skakać, smakować itp.

Podział metod wg. kryterium udziału wychowawcy:

-Metoda oddziaływania bezpośredniego:

Przekonanie, przykład, ćwiczenie, wyróżnienienie. Podstawowym warunkiem ich skuteczności jest przede wszystkim autorytet wychowawcy, oraz swoboda, szczera atmosfera z zaufaniem.

-Metoda oddziaływania pośredniego:

Tok, porządek życia grupy wychowawczej np. działalność społeczna, opinia społeczna.

Udział wychowanków w ustalenie reguł owocuje:

-mocniejszą motywacją, by ich przestrzegać,

-lepszymi decyzjami wychowawczymi,

-bliższymi relacjami dzieci, młodzieży, i dorosłymi.

-szacunkiem dla samego siebie, zaufaniem do siebie i poczuciem kontroli nad własnym losem,

-kształtowanie osobistej odpowiedzialności i samodyscypliny.

Czynności pedagogiczne wychowawcy internatu:

-Poznanie wychowanków i ich potrzeb opiekuńczo-wychowawczo-rewalidacyjnych, jednostkowych możliwości rozwojowych, społecznych, uwarunkowań procesu wychowania i osiągnięć i dążeń osobistych.

-Rozpoznanie struktury społecznej, dynamiki życia, grup rówieśniczej(formalnych i nieformalnych), funkcjonujących w placówce(socjometria).

-Analizowanie warunków działań placówki, jej specyfiki wewnętrznej i miejsca w szkole i środowisku lokalnym.

-Rozpoznanie środowiska internatowego, szkolnego, lokalnego, okolicznego- możliwych do wykorzystania w pracy opiekuńczo-wychowawczej.

-Badanie efektów pracy własnej i całego internatu(ewaluacja).

Osobowość pedagoga specjalnego:

-głęboka wiedza teoretyczna i doświadczenie pedagoga, wiedza ogólna i specjalistyczna oraz praktyki,

-odpowiednie właściwości osobowościowe(bliski stosunek, miłość, poświęcenie, inteligencja, doskonalenie się),

-umiejętność bezpośredniego kontaktowania się, współpracy i współdziałania z ludźmi( z dzieckiem, specjalistami, rodzicami i innymi nauczycielami).

Cechy dobrego nauczyciela-wychowawcy:

Ujęcie normatywne- cechy dobrego pedagoga, wywiedzione dedukcyjnie z poglądów na wychowanie i jego cele.

Ujęcie empiryczne- cechy dobrego pedagoga wywiedzione z obserwacji postępowanie, faktycznie działających, dobrych wychowawców.

Koncepcja Marii Grzegorzewskiej:

Nauczyciel wychowawca:

-wyzwalający- działa poprzez miłość, sympatię, chęć pomocy, akceptacje, aprobatę.

-hamujący-działa poprzez rozkaz, przymus, karę, dezaprobatę, zdziwienie, zniechęcenie.

Edukacja osób niepełnosprawnością intelektualną w erze Marconiego(korzyści, zagrożenia)

Galaktyka Gutenberga a era Macaroniego:

-koniec starożytności,

-początek ery nowożytniej,

-impuls przemian społecznych i gospodarczych,

-początek kultury masowej(wydarzenie „Biblii”-1455r.),

-redukacja komunikacyjna(przesłanie sygnału radiowego przez Atlantyk-1901r.),

-początek ery nowych mediów opartych na elektronice,

-zacieśnienie granic świata do „globalnej wioski”-latach 60 XXI w.

Edukacja w erze Marconiego a schematy komunikacyjne:

-linearny schemat komunikacyjny w kontekście szkolnym: nadawca komunikat nauczyciel-odbiorca(uczeń).

-cyrkulacyjny schemat komunikacyjny w kontekście szkolnym: nadawca(odbiorca)-sprzężenie zwrotne-odbiorca(nadawca)sprzężenie zwrotne.

 

 


Podziel się
oceń
0
0

komentarze (0) | dodaj komentarz

ped os niep2

piątek, 24 maja 2013 1:17

Co to jest wsparcie ?????

*  System wsparcia oznacza nie tyle dopasowanie osób niepełnosprawnych do istniejących kategorii diagnostycznych i modeli usług, lecz ocenia raczej specyficzne potrzeby danej osoby by następnie  zaproponować strategie, usługi i wsparcie które zoptymalizuje indywidualne funkcjonowanie .

* System wsparcia uwzględnia również, że indywidualne potrzeby i okoliczności, będą się z czasem zmieniać

* Wsparcie jest określane jako zasoby i indywidualne strategie konieczne do promowania rozwoju, edukacji  zainteresowań i osobistego dobrostanu osoby z niedorozwojem umysłowym.

* Wsparcie może być zapewnione przez rodziców , przyjaciela, nauczyciela, psychologa lekarza bądź inną właściwą osobę lub instytucję.

Obszary rozpoznawania potrzeb w zakresie wsparcia

  1. Rozwój osobowości
  2. Nauczanie i wychowanie
  3. Życie domowe
  4. Życie w społeczeństwie
  5. Zatrudnienie
  6. Zdrowie i bezpieczeństwo
  7. Zachowanie
  8. Życie społeczne
  9. Ochrona i obrona

 

Działania w zakresie rozwoju osobowości

- zapewnienie możliwości rozwoju fizycznego, który obejmuje koordynację oko- ręka, motorykę małą i dużą

- zapewnienie możliwości rozwoju poznawczego takich jak : korzystanie ze słów i obrazów przy przedstawianiu świata oraz logiczne wnioskowanie  o konkretnych wydarzeniach

- zapewnienie aktywności w zakresie rozwoju społecznego emocjonalnego w celu budzenia zaufania , autonomii  i inicjatywy

 

Działania w zakresie nauczania i wychowania

- interakcje z  terapeutami, nauczycielami, wolontariuszami i studentami,

-Branie udziału w podejmowaniu decyzji dotyczących  aktywności w zakresie szkolenia i edukacji

- korzystanie z technologii w uczeniu się

- uczenie się i korzystanie z umiejętności funkcjonalnych ( czytanie znaków liczenie reszty w sklepie itd.)

- uczenie się i korzystanie z umiejętności samostanowienia

 

Działanie w zakresie życia domowego :

- korzystanie z pokoju wypoczynkowego/ toalety

- pranie : dbanie o odzież,

- przygotowanie i spożywanie posiłków

- utrzymanie domu i sprzątanie

- ubieranie się

- kąpiel dbanie o higienę osobistą i potrzeby pielęgnacyjne

- obsługiwanie domowych urządzeń elektrycznych i technologicznych

- uczestniczenie w wypoczynku domowym

 

Życie w społeczeństwie

- korzystanie z transportu publicznego

- uczestniczenie w rekreacji i aktywnym wypoczynku

- odwiedzanie przyjaciół i rodziny

- robienie zakupów i nabywanie dóbr

- wchodzenie w interakcję z członkami społeczności

- korzystanie z publicznych budynków i urządzeń

 

Działania w zakresie zatrudnienia

- uczenie się i wykorzystywanie specyficznych umiejętności zawodowych

- interakcje ze współpracownikami

- interakcje z osobami nadzorującymi pracę

- zestawienie zadań związanych z praca do wymagań tempa i jakości

- zestawienie przydziałów  zajęć zawodowych

- przystępowanie i uzyskanie pomocy w zakresie interwencji kryzysowej i asystencji

 

Działanie w zakresie zdrowia i bezpieczeństwa

- przystępowanie i uzyskiwanie usług leczniczych

- przyjmowanie lekarstw

- Unikanie zagrożeń dla zdrowia i bezpieczeństwa

- porozumiewanie się z dostawcami opieki zdrowotnej

- utrzymanie diety pokarmowej

- utrzymywanie zdrowia fizycznego

- utrzymywanie zdrowia umysłowego i emocjonalnego dobrostanu

 

Działania behawioralne

- Uczenie się specyficznych umiejętności i zachowań

- uczenie się podejmowania właściwych decyzji

- przystępowanie i uzyskiwanie leczenia w zakresie zdrowia umysłowego

- przystępowanie i uzyskiwanie leczenia w zakresie nadużyć żywieniowych

-Wcielanie osobistych upodobań do dziennego planu aktywności

- prezentowanie społecznie właściwych zachowań w miejscach publicznych

- kontrolowanie gniewu i agresji

 

Aktywność w zakresie społecznym

- socjalizacja w rodzinie

- uczestniczenie w rekreacji i aktywnym wypoczynku

- podejmowanie właściwych decyzji związanych z płcią

- socjalizacja poza rodziną

- zawieranie i utrzymywanie przyjaźni

- porozumiewanie się z innymi  na temat osobistych potrzeb

- zaangażowanie w miłość i intymne związki

- oferowanie wsparcia i wspieranie innych

 

Działania w zakresie rzecznictwa własnych spraw

- bronienie siebie i innych

- zarządzanie pieniędzmi i osobistymi finansami

- chronienie sobie przed wykorzystywaniem

- korzystanie z praw i odpowiedzialność

- przynależność i działalność w organizacjach samopomocowych / wsparcia

- korzystanie z usług prawniczych

- korzystanie z banków i czeków gotówkowych

 

 

Dzieciństwo -à Dorastanie à Dorosłość

Charakterystyka : ( stopnia niepełnosprawności)

- cechy zewnętrzne ( rozwój fizyczny )

- rozwój motoryczny

- sprawność funkcji orientacyjno – poznawczych

- mowa i wymowa

- myślenie

- sfera emocjonalno – intencjonalna

- rozwój społeczny 

 

 

ŚWIADOMOŚĆ NIEPEŁNOSPRAWNOŚCI

Niepełnosprawność pojawiła się jako problem naukowy i społeczny dopiero w drugiej połowie XX wieku, gdy wyraźnie dostrzeżono następstwa różnic między ludźmi w zakresie wypełniania powierzonych im przez społeczeństwo ról związanych z edukacja, życiem rodzinnym, pracą zawodową, uczestniczeniem w kulturze.

Zgodnie z takim ujęciem w wieku XIX i wcześniej nie rodziły się dzieci niepełnosprawne w dzisiejszym rozumieniu, gdyż nie było takiego kryterium (gdyż kryterium odmienności nie pociagało za sobą takich konsekwencji, jak obecnie)

 

STAROŻYTNA EUGENIKA

  • Szczątkowe relacje z czasów starożytnych ukazują  ogólną tendencję, zgodnie z którą z uwidaczniającą się niepełnosprawnością radzono sobie poprzez eliminację problemu;  dzieciobójstwo, porzucenia
  • Nierzadkie były również przypadki wykorzystywania niepełnosprawnych fizycznie lub umysłowo dla zabawy
  • Niepełnosprawnym osobom , a szczególnie dzieciom rodzącym się z widocznymi wadami rozwojowymi nie sprzyjały również eugeniczne poglądy największych umysłów starożytności (Platona i Arystotelesa)
  • Platon i Arystoteles uważali, że prawidłowe funkcjonowanie i trwanie społeczeństwa wyklucza obecność w nim osób słabych i schorowanych
  • Symbolem realizacji takiej filozofii stała się Sparta, której władze prowadziły ciągłą selekcję dzieci nierokujących, że sprostają

 

NAJSTARSZE PRÓBY DEFINICYJNE

  • Starożytni interesowali się niepełnosprawnością umysłową ok 1500 r. p.n.e. Zapiski (papirus z egipskiego Luksoru) zawierają informacje o niepełnosprawności umysłowej bądź ciała, której przyczyną może być uszkodzenie mózgu. Może to być związane z czynnikami zewnętrznymi (urazy) lub wewnętrznymi (duchy bogów, fizjologia)
  • Wczesne świadectwo prób definicyjnych i terapeutycznych

 

ŚREDNIOWIECZE

  • Wieki średnie i etyka chrześcijańska przyniosły z jednej strony rozwój opieki nad osobami słabszymi, otwieranie szpitali, przytułków, jak również ochronę i szacunek dla każdego ludzkiego bytu, jako obrazu Boga
  • Z drugiej strony – aż do oświecenia funkcjonowały koncepcje demonologiczne ściśle wiążące chorobę i niepełnosprawność z grzechem lub opętaniem przez złe duchy
  • Konsekwencje – izolacja, restrykcja wobec osób niepełnosprawnych umysłowo (szaleńców, idiotów), które nie sprzyjały refleksjom nad istotą, przyczynami i terapią tego typu zaburzeń

 

NAJSTARSZE KONCEPCJE TEORETYCZNE

  • Poglądy żydowskiego lekarza i filozofa – Mojżesza Maimonidesa (1135-1204), który przekonywał w swych pracach, że niedorozwój umysłowy jest skutkiem zbyt zanieczyszczonego flegmą umysłu. Wskazywał on również, że odpowiednio instruowany osobnik z tą przypadłością może uczynić intelektualny postęp, choć będzie to (…)??
  •  W tekstach ojca nowożytnych medycyny, Paracelsusa (1493-1541) odnajdujemy informację, że istnieje wiele rodzajów zarówno szaleństwa, jak i słabości intelektualnej. Rozróżniając obie sytuacje, stwierdził on, że osoby prosto (słabiej) myślące zachowują się jak zdrowe zwierzęta, natomiast szaleńców do zwierząt zachowujących się irracjonalnie.
  • Felix Platter (1536-1614) lekarz z Brazylii, wprowadził pojęcie wyobcowania umysłowego (mental alienaton), zawierające w sobie zarówno chorobę jak i niedorozwój umysłowy.

To za sprawą jego ustaleń terminologicznych aż do początku XX wieku w wielu językach funkcjonowało pojęcie alienista jako odpowiednik: psychiatry i psychoterapeuty.

Jako pierwszy przedstawił rozbudowany opis niedorozwoju umysłowego, w którym podkreślił wczesny charakter zaburzenia dający nawet w dzieciństwie objawy zaburzeń ruchowych czy trudności ze skupieniem uwagi.

Osobowość ludzi dotkniętych niedorozwojem przedstawił jako bardzo pogodną, otwartą, skłonną do rozbawiania lub psot.

Dostrzegł również, że wyrobienie przyzwyczajenia do wykonywania prostych czynności daje rozkosz i satysfakcję, a osiągnięcie postępów daje domowa edukacja.

  • Kilkadziesiąt lat po nim, pojawiają się pierwsze sugestie edukacji / powszechnego kształcenia dzieci z niedorozwojem  umysłowym. Jan Amos Komeński (1592-1670) w „Wielkiej dydaktyce”  i innych dziełach rozwiną koncepcję nieograniczonego dostępu do wiedzy i kultury (pansofii), jako czynnika do rozwoju osób uzdolnionych i z tępotą. Brak dostępu do edukacji może spowodować, że ludzie są dzikimi zwierzętami, tępymi bydlętami, bezwładnymi klockami.
  • Poglądy J.A. Komeńskiego – ludzie wydają się z natury tępi i głupi, daje to potrzebę kształcenia ducha, pomocy.
  • Prekursorzy oligofrenopedagogiki

- Philippe Pinel (1745-1826) – reforma szpitalnictwa psychiatrycznego; ergoterapia. Plastyczność umysłu

- Jean E.D. Esquird (1772-1840) rozróżnienie choroby psychicznej i niedorozwoju umysłowego; początki terapii

- !!! Jean M.G. Itard (1775-1838) pierwsza próba wychowawcza – wychowanie dzikiego z Avegrony (dziecko znalezione przez Itarda, dzikie dziecko, nie nauczono porozumiewania werbalnego)

- Edouard Seguir (1812-1890) – pierwsza szkoła dla upośledzonych umysłowo, otworzona w roku 1837 na oddziale dziecięcym paryskiego szpitala psychiatrycznego Bicetre.

- Gotthard Guggenmoos (1775-1838) zakład opiekuńczo-wychowawczy dla głębiej upośledzonych w Hallen i Salzburgu (1828)

- Johann J. Guggenbul (1816-1863) twórca zakładu opiekuńczo-wychowawczego w Abendbergu koło Interlaken (1841) i autor pozycji  „Wołanie z Alp o pomoc w zwalczaniu straszliwego kretynizmu” (1840)

  • Wyodrębnienie lekkiego stopnia niedorozwoju umysłowego

- Prekursorzy mieli świadomość, że nie wszystkie przypadki niedorozwoju umysłowego są wrodzone i łączą się z łatwymi do zaobserwowania zmianami somatycznymi

- Lekki niedorozwój umysłowy,  kojarzony głównie z trudnościami edukacyjnymi, zaczęto wyodrębniać dopiero w drugiej połowie XIX wieku, gdy przemiany społeczno-gospodarcze wymusiły stopniowe wprowadzenie w krajach europy obowiązku szkolnego

- dla uczniów z poważnymi trudnościami w uczeniu się zaczęto tworzyć nowy typ szkół specjalnych

 

WIEK XX

 

  • Wprowadzenie terminu „oligofrenia” i trzech stopni niedorozwoju umysłowego (idiotyzm, imbecylizm, debilizm) przez Emila Kraeplina (1856-1926), lekarza, psychiatrę.
  • Rozwój psychometrii, pierwszy test inteligencji stworzony w roku 1905 przez francuskiego psychiatrę Alfreda Bineta (1857-1911)
  • Termin „iloraz inteligencji” wprowadzony w roku 1912 przez Williama Stern

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Wykład 6 

 

T: ELEMENTY METODYKI WYCHOWANIA OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ INTELEKTUALNĄ

 

Metody oddziaływania pedagogicznego w oligofrenopedagogice:

  1. NAUCZANIE – metodyka nauczania – uczenia się opartego na: obserwacji (pokaz, demonstracja), słowie (opis, opowiadanie, wykład, pogadanka, dyskusja, praca z książką), działaniu (metoda laboratoryjna, zajęć praktycznych)

 

  1. WYCHOWANIE – metody wychowania ukierunkowanego/opartego na: wpływie wychowawcy (rozmowa, wyjaśnienie, perswazja, sugestia, przykład, manipulowanie przedmiotami i sytuacjami, aprobata, dezaprobata), wpływie otoczenia społecznego /metody sytuacyjnej(analiza literatury, filmu, wpływ osób i grup znaczących, wychowanie przez pracę, manipulowanie sytuacjami (socjotechnika) ), samowychowanie (samokontrola, ocena i zmiana zachowania, świadome kształtowanie własnej osobowości).

 

 

  1. INTERWENCJA – metody oddziaływania interwencyjnego (indywidualny przypadek) oparte na: zwalczaniu odchyleń związanych z niepełnosprawnością intelektualną, indywidualnej pracy z dzieckiem wg specjalnego programu, zwalczaniu dodatkowych ujemnych odchyleń, zajęcia korekcyjno-kompensacyjne, rozwijaniu dodatnich odchyleń.

 

 

 

T: Seksualność osób z niepełnosprawnością intelektualną.

 

  • Osoby z lekkim stopniem mają przygotowanie do życia w rodzinie

 

  • Potrzeby psychiczne osób głębiej upośledzonych umysłowo (wg H. Olechnowicz):
  1. Potrzeba bezpieczeństwa uzależniona od zaspokojenia potrzeb biologicznych (ochrona przez głodem, bólem, zimnem, zagrożeniem fizycznym oraz potrzeba przewidywalności zdarzeń w otoczeniu)
  2. Potrzeba rozumienia i bycia rozumianym
  3. Potrzeby popędowe (biologia, fizjologia, psychika): pokarmowe, płciowe, związane z uzewnętrznianiem napięć agresywnych
  4. Potrzeby w zakresie rozwoju psychomotorycznego (ruch): ruch, doznawania wrażeń przez wiele dróg zmysłowych – poznawanie globalne
  5. Potrzeby uzewnętrzniania przeżyć: rozładowanie napięć emocjonalnych, ekspresji artystycznej

 

  • Poglądy na temat przejawów seksualności osób z niepełnosprawnością intelektualną głębszych stopni

- orientacja deseksualizacyjno-unikająca

- orientacja seksualnie totalnie akceptująca (nurt totalnie hedonistyczny, nurt z nadbudową psychiczną)

- orientacja seksualnie sublimacyjna (na tle religijnym)

 

  • Podejścia do seksualności osób niepełnosprawnych intelektualnie:

- im głębsze upośledzenie, tym bardziej wzmożony popęd i intensywniejsze przejawy seksualizmu (A. Jaczewski)

- im głębszy deficyt intelektualny, tym niższe potrzeby seksualne, a tym samym obniżony popęd (H. Olechnowicz)

Popęd seksualny u osób z niepełnosprawnością intelektualną jest taki sam jak u ich normalnie rozwijających się rówieśników (M. Molicka)

 

  • Seksualność – edukacja – prawo

-Światowa Organizacja Zdrowia (1986) – „(…) seksualność jest integralną częścią osobowości dziecka, kobiet i mężczyzn i wiąże się pojęciem zdrowia”.

-WHO Zdrowie dla wszystkich do 2000 roku – „(…) każdy ma prawo do uczestniczenia w edukacji seksualnej, którą to należy upowszechniać, przy współpracy specjalistów z różnych dziedzin wiedzy”.

- Rozporządzenie MEN (1998) – „seksualność nie jest wartością autonomiczną i wyizolowaną; wiąże się z całą strukturą osobowości, z systemem wartości człowieka, strukturą potrzeb, obrazem własnego „ja”, z normami moralnymi i religijnymi, relacjami interpersonalnymi rolami małżeńskimi, rodzicielskimi i społecznymi. Szkoła jest zobowiązana respektować ten fakt i podawać wiedzę i ludzkiej seksualności w tak rozumianym kontekście całej rzeczywistości człowieka.

 


Podziel się
oceń
0
0

komentarze (0) | dodaj komentarz

ped os niep

piątek, 24 maja 2013 1:10

Kryteria funkcjonowania i bariery

Organiczne (biologiczne) - choroba, uraz, zaburzenie (stan wew); uszkodzenie, dysfunkcja, odchylenie w stanie zdrowia (stan zew)

- uszkodzenie sensoryczne wzroku i słuchu

- uszkodzenie układu kostnego i mięśniowego

- niedowład kończyn

- uszkodzenie mózgu

psychologiczne - niepełnosprawność, zaburzenia aktywności, ograniczone doświadczenia kompetencje (obiektywizacja) 

- zaburzenia w zakresie percepcji, myślenia, komunikowania się, ustosunkowywania emocji, motoryki.

społeczne - organiczenie, upośledzenie, funkcjonowania w rolach społecznych (spocjalizacja)

- niesamodzielność fizyczna, osłabienie orientacji w otoczeniu, zachowanie aspołeczne

 

Przedmiot oligofrenopedagogiki

 

Pedagogika - Specjalna -Pedagogika upośledzonych umysłowo, Pedagogika z niepełnosprawnością intelektualną

Przedmiot - edukacja i rehabilitacje osób z niepełnosprawnością intelektualną

Cel - harmonijny rozwój osobowości mimo globalnych zaburzeń w funkcjonowaniu  intelektualnym, społecznym i antyspołecznym

 

4 czynniki: zadatki wrodzone, socjalizacja (środowisko), edukacja, własna aktywność człowieka.

 

Ustalenie przeddefinicyjne:

- Upośledzenie umysłowe (niedorozwój umysłowy) obejmuje dysfunkcję całego organizmu, potęgująca na obniżeniu poziomu funkcjonowania umysłowego podmiotu, z jednoczesną dysfunkcją struktur emocjonalnych oraz zaburzeniami wtórnymi w rozwoju i funkcjonowaniu społecznym.

- Zaburzenie globalne, holistyczne, całościowe

- Obniżenie funkcji intelektualnych (niski iloraz inteligencji) nie jest jedynym kryterium diagnostycznym upośledzenia umysłowego (niepełnosprawności intelektualnej). Ważne jest ocenianie wszystkich aspektów funkcjonowania (motoryka, funkcje poznawcze, mowa, emocje, dojrzałość społeczna itp.)

 

Diagnoza różnicowa

Oligofrenia - zaburzenia całego rozwoju w najmniej 3 kategoriach (biol, psych, społ) spowodowane zejściem po innych chorobach lub urazach co nastepuje od okresu prenatalnego, przez urazy okołoporodowe, do końca 3 roku życia, rozwój idzie ku górze

Zespoły psychoorganiczne  - różnego stopnia i kategorii globalne zaburzenia funkcjonowania jako skutek chorób i urazów, występuje po 3 roku życia, pewien pułap został osiągnięty - idzie w dół

 

Podstawa organiczna

Mielinizacja – proces dojrzewania układu nerwowego, umożliwiający przepływ impulsu bioelektrycznego z jak najmniejszymi stratami a w konsekwencji rozwój procesów poznawczych tworzenie się struktur, skojarzeniowych i potencjału zapamiętywania.

Demielinizacja – proces przeciwny

Rozwój to proces ukierunkowanych zmian zachodzących w naszym organizmie pod wpływem wrodzonych mechanizmów i czynników zewnętrznych. Odbywa się skokowo (poza emocjami) nie jest parametrem stałym, jego tempo jest bardzo zindywidualizowane, a więc nie można ustalić uniwersalnych norm rozwojowych. Często czynniki egzogenne blokują naturalny rozwój i deprywację, frustracje, wychowanie, nauczanie, itp.

Dyscharmonie rozwojowe

Globalne / parcjalne --> opóźnienie r, zahamowanie r., przyspieszenie r., obniżenie r.

 

NIEDOROZWÓJ UMYSŁOWY

Niedorozwój umysłowy to niższy niż przeciętny ogólny poziom funkcjonowania intelektualnego, który powstaje w okresie rozwoju i wiąże się z zachowaniami w zachowaniu przystosowawczym.

Okres rozwoju to czas przed 16 rokiem życia

Niedorozwój umysłowy to istotnie niższy niż przeciętny ogólny poziom funkcjonowania intelektualnego, współwystępujący z zaburzeniami w zachowaniu przystosowawczym, powstały w okresie rozwojowym.

Okres rozwojowy to czas przed 18 rokiem życia

 

ZACHOWANIE PRZYSTOSOWAWCZE TO:

-1. Dojrzewanie (sfera biologiczna)

2. uczenie się (sfera psychologiczna)

3. przystosowanie społeczne (sfera społeczna)

 

Ruth Luckasson (1992)

Niedorozwój umysłowy charakteryzuje się istotnie niższym niż przeciętnym funkcjonowaniem intelektualnym, z jednocześnie współwystępującym ograniczeniem w zakresie dwóch lub więcej spośród następujących umiejętności przystosowawczych:

- porozumiewanie się

- samoobsługi

- trybu życia (dowolnego)?

- uspołecznienia

- korzystanie z dóbr społeczno – kulturalnych

- samodzielności

- troski o zdrowie i bezpieczeństwo

- umiejętności szkolnych

- organizowania czasu wolnego

- pracy

Niedorozwój umysłowy ujawnia się przed 18 rokiem życia.

 

Obowiązująca def. Niepełnosprawności intelektualnej wg. AAiDD  American Association on Intelectual and DevelopmentalDisability

 

Wprowadzenie:

-          Niedorozwój umysłowy nie jest czymś co posiadasz, jak niebieskie oczy czy chore serce. Nie jest także tym jakim jesteś – niskim lub szczupłym.

-          - Nie jest ani zaburzeniem medycznym ani umysłowym

-          Niedorozwój umysłowy jest szczególnym stanem funkcjonowania, który rozpoczyna się w dzieciństwie i charakteryzuje się ograniczeniem zarówno inteligencji jak i umiejętności przystosowawczych.

-          Niedorozwój umysłowy odzwierciedla „dopasowanie się” możliwości danej osoby oraz struktury i oczekiwań jej środowiska

 

Definicja:

Niedorozwój umysłowy jest niepełnosprawnością charakteryzującą się znacznymi ograniczeniami zarówno w funkcjonowaniu intelektualnym jak i zachowaniu przystosowawczym wyrażających się w pojęciowych, społecznych i praktycznych umiejętnościach przystosowawczych. Ta niepełnosprawność ujawnia się przed 18 rokiem życia.

 

5 podstawowych założeń stosowania definicji:

  1. Ograniczenia w aktualnym funkcjonowaniu muszą być rozważane w kontekście środowiska społecznego typowego dla danej osoby ze względu na jej wiek i kulturę.
  2. Ocena sprawności musi uwzględniać kulturową i językową różnorodność, jak również różnice w komunikacji , sensoryce, motoryce, czynnikach zachowania.
  3. W każdej osobie ograniczenia współwystępują często ze sferami mocnymi
  4. Ważnym celem opisu ograniczeń jest rozwijanie profilu wymaganego wsparcia
  5. Właściwe personalizowanie i regularne wsparcie  zaowocuje ogólną poprawą funkcjonowania osoby z niedorozwojem umysłowym.

 

ZRÓŻNICOWANIE NIEPEŁNOSPRAWNOŚCI INTELEKTUALNEJ:

 

Klasyfikacja niedorozwoju umysłowego:

- Kryterium poziomu intelektualnego

- Iloraz inteligencji (IQ)

 

Wiek inteligencji  :  wiek biologiczny  * 100

 

- Odchylenie standardowe = 16 pkt IQ

 

 

 

Klasyfikacja niedorozwoju umysłowego

 

DEBILIZM  -1. lekki stopień (53 – 68 IQ)

 

IMBECYLIZM – 2. Umiarkowany ( 36 – 52 IQ)

                             3. Znaczny ( 20 – 35 IQ)

 

IDIOTYZM – 4. Głęboki – (0 – 19IQ)

 

 

Wskaźniki niedorozwoju umysłowego :

- tempo dojrzewania i rozwoju

- Funkcjonowanie procesów orientacyjno – poznawczych

- komunikowanie się i rozwój mowy

- rozwój dojrzałości społecznej i rozwój osobowości

- tempo uczenia się i trwałość jego efektów

 

 

Choroby towarzyszące  w przebiegu niedorozwoju umysłowego:

- niesprawność aparatu ruchu w następstwie mózgowego porażenia dziecięcego

- wady wzroku różnej głębokości

- wady słuchu różnej głębokości

- nadpobudliwośc psychoruchowa

- zaburzenia kontaktu różnego stopnia aż do pełnego obrazu autyzmu

- choroby psychiczne (np. stany depresyjne, schizofrenia)

- epilepsja

- wady rozwojowe róźnych układów i organów, pokarmowego, wydalniczego, serce, płuca

- mała odporność na różnego rodzaju infekcje i na ogół ciężki ich przebieg

 

ETIOLOGIA – założenia

- 99% przyczyn głębszych stopni n. u. wiąże się z ograniczonym uszkodzeniem mózgu

- 1% wiąże się z pozabiologicznymi warunkami rozwoju ( najczęściej lekki stopień n. u)

 

- warunki wychowawcze

- indywidualne cechy osobowościowe

- warunki socjalne

 

EPIDEMIOLOGIA:

- Niepełnosprawność intelektualna dotyczy około 3% osób w wieku rozwojowym i około 1 % osób dorosłych

1. stopień lekki – 75%

2. ST. Umiarkowany – 20%

3. ST. Znaczny – 20%

4. ST. Głęboki – 5%

 

Przyczyny – grupy czynników

 

- dziedziczenie i czynniki genetyczne (podstawa wielkich i średnich wad rozwojowych)

- urazy prenatalne, okołoporodowe, i po narodzinach

- czynniki naczyniowe ( stan zdrowia, wady łożyska i pępowiny, niepełna przegroda serca, nieprawidłowy metabolizm, niedotlenienie dziecka , toksyny dostające się do krwiobiegu)

- czynniki infekcyjne (różyczka, żółtaczka, grypa)

- czynniki toksyczne,  używki

- czynniki fizyczne: fale, promieniowanie

 

 

 

 

Przyczyny – czas występowania:

- Gametopatie i chromosopatie

- embriopatie ( zarodek)

- Uszkodzenia okołoporodowe ( perinatalne0

- wczesne dzieciństwo (do 3 r.ż)

 

WYKŁAD 3                                                                               20.03

T:  Niepełnosprawność intelektualna – najnowsze ustalenia definicyjne.

  • Niepełnosprawność
  • Zachowania i umiejętności przystosowawcze
  • Wsparcie

Co to jest niepełnosprawność?

*Niepełnosprawność odnosi się do osobistych  ( indywidualnych ) ograniczeń, które odpowiadają faktycznym niepowodzeniom ( utrudnieniom) w  momencie podejmowania prób  funkcjonowania w społeczeństwie

* Powinna być rozważana w kontekście środowiska, osobistych właściwości i potrzeb zindywidualizowanego wsparcia.

 

Zachowanie przystosowawcze

  • To zbiór umiejętności pojęciowych , społecznych, praktycznych, których ludzie uczą się, by móc funkcjonować w codziennym życiu.
  • Znaczne ograniczenia w zachowaniu przystosowawczym głęboko wpływają na codzienne życie osoby i oddziałują na zdolność reagowania na poszczególne sytuacje i środowisko.

Przykłady umiejętności składają się na  zachowania przystosowawcze :

Pojęciowe:

- recepcja i ekspresja języka

- czytanie i pisanie

- pojęcia pieniężne

- samokierowanie

Społeczne:

- stosunki międzyosobowe

- odpowiedzialność

- poczucie własnej godności , ambicja

- łatwowierność,

- naiwność

- postępowanie według zasad

- przestrzeganie prawa

- unikanie wiktnizacja

 ( bycia ofiarą)

Praktyczne:

Osobiste formy aktywności w życiu codziennym jak jedzenie , ubieranie się poruszanie się  i korzystanie z toalety

- instrumentalne formy aktywności w życiu codziennym

- umiejętności zawodowe

- utrzymanie bezpiecznego  środowiska ( otoczenia)

 

 

 

 

 

 


Podziel się
oceń
0
0

komentarze (0) | dodaj komentarz

ps ć

wtorek, 22 stycznia 2013 20:43

PEDAGOGIKA SPECJALNA (za W. Dykcikiem)

Pedagogika specjalna jest nauką szczegółową pedagogiki, a jej przedmiotem jest opieka, terapia, kształcenie i wychowanie osób z odchyleniami od normy, najczęściej jednostek mniej sprawnych lub niepełnosprawnych, bez względu na rodzaj, stopień i złożoność objawów oraz przyczyn i skutków zaistniałych anomalii, zaburzeń, trudności lub ograniczeń.

 

Pedagogika specjalna jest teorią i praktyką wychowania jednostek z ograniczeniami rozwojowymi, przy czym funkcja jej rozciąga się na wszelkie formy i stopnie ograniczeń w każdym okresie życia i we wszystkich specjalnych programach czy urządzeniach (U. Bleidick, 1972, H. Bach, 1975, za O. Lipkowskim 1977, s. 8, 28).

 

„Podmiotem pedagogiki specjalnej są ludzie, których rozwój jest lub może być utrudniony w stopniu, w którym ani jednostka za pomocą własnych mechanizmów psychicznej regulacji, ani rutynowe metody postępowania pedagogicznego nie są w stanie utrudnień tych wyeliminować. Owe szczególne utrudnienia ograniczające możliwości rozwojowe jednostki mogą dotyczyć wyłącznie lub równocześnie:

- sfery funkcjonowania fizycznego ( niesprawność motoryczna i somatyczna);

- sfery funkcjonowania psychicznego (niesprawność sensoryczna i umysłowa);

- sfery funkcjonowania społecznego (niesprawność w zakresie realizacji zachowań zgodnych z normami współżycia społecznego)" (I. Obuchowska, 1994, s. 4).

 

Działy i dziedziny pedagogiki specjalnej ze względu na rodzaj odchyleń od normy

*Pedagogika zdolnych i uzdolnionych 1. wybitne zdolności ogólne  2. uzdolnienia kierunkowe

*Pedagogika rewalidacyjna, rehabilitacjna 1. upośledzenie umysłowe  2. wady wzroku   3. wady słuchu  4. sprzężone upośledzenia 

*Pedagogika lecznicza, terapeutyczna 1. choroby przewlekłe  2. niesprawność ruchowa  3. odmienność somatyczna  4. autyzm, zespoły psychozo podobne  5. starość

 

*Pedagogika resocjalizacyjna  1. Niedostosowanie społeczne a. aspołeczność  b. antyspołeczność 

2. demoralizacja  3. Przestępczość

*Pedagogika korekcyjna  1. trudności w uczeniu  2. parcjalne zaburzenia rozwoju  3. zaburzenia mowy

4. zaburzenia emocjonalne

 

ZADANIA i CELE

„Pedagogikę specjalną charakteryzuje specjalny cel - rewalidacja społeczna dzieci upośledzonych, chorych, niedostosowanych społecznie lub w inny sposób odchylonych od normy" (M. Grzegorzewska, 1968, s. 3).

Specyfika przedmiotu jej zainteresowań wyraża się głównie w zasadach i metodach postępowania profilaktycznego, usprawniającego, naprawczego i kompensacyjnego, z wykorzystaniem specjalnych urządzeń i pomocy naukowo-dydaktycznych, stosowanych przez odpowiednio przygotowanego nauczyciela wychowawcę.

 

Cel – przywracanie godności ludzkiej w różnych jej formach.

 

Przywracanie ludzkiej istocie ludzkiego pożytecznego życia lub choćby tylko godziwości jego człowieczeństwa wydźwigającego go ze stanu nieczłowieczego bytowanie.

 

Zadania są ukierunkowane na pracę rewalidacyjną wg indywidualnie dobranych treści i form działalności w każdej poszczególnej grupie osób.

 

Zadania – akcja przywracania jednostki do dostępnej jej normy – działalność realizująca zadania pedagogiki specjalnej w rozmaitych środowiskach, jest nazywana: readaptacją, rewalidacją, resocjalizacją, rehabilitacją, reedukcją, terapią pedagogiczną.

 

Naczelnym celem pedagogiki specjalnej jest poznanie mechanizmów, prawidłowości funkcjonowania osób niepełnosprawnych, zmierzające do ich usprawnienia fizycznego i psychicznego oraz jak najpełniejsze włączenie ich w życie społeczne.


Za Marią Grzegorzewską (matką ped. specjalnej) wyróżnia się następujące cele ped. specjalnej:

1) cel humanitarny -uwzględnienia istote społeczeństwa i poszanowanie drugiego człowieka w świetle kodeksu rodzinnego co urodziło się człowiekiem jest człowiekiem, bez względu na wygląd, zaburzenia i niepełnosprawności. Człowiek jest najwyższą wartością, bez względu na fakt czy występują u niego zaburzenia czy tez nie. Poszanowanie człowieka i jego godności są najważniejszymi. Także wdrażanie do pozytywnej samooceny osób z niepełnosprawnościami, akceptacja tej osoby – to znaczące oddziaływania.

 

2) cel wychowawczy, - Wskazuje jak postępować z osobami niepełnosprawnymi, są  to rady dla osób które się nimi zajmują, oraz dla samych osób z niepełnosprawnościami by umieli przestrzegać ogólnych kanonów postępowania. Cel ten jest także skierowany do społeczeństwa by pomimo pewnych nieprawidłowości potrafiło zaakceptować taka osobę. Osoby z niepełnosprawnościami wymagają szczególnych metod i form pracy by funkcjonować w miarę normalnie w otoczeniu i by nie dominowały u tych osób zachowania nieakceptowane społecznie.

 

3) cel ekonomiczny (utylitarny) – to likwidacja barier architektonicznych i społecznych. Skierowany jest do społeczeństwa, do otoczenia, by osoby z niepełnosprawnością były w jak najlepszy sposób wkomponowane w społeczeństwo  i to społeczeństwo powinno pomagać. Potrzeba środków potrzebnych do funkcjonowania tych osób np. podjazdy by były w miejscach pracy.

 

Hulek wymienia następujące cele ped, specjalnej:

*  cel poznawczy - poznanie istoty niepełnosprawności i zasad funkcjonowania osób niepełnosprawnych,

*  cel rewalidacyjny - odróżnia osoby niepełnosprawne od pełnosprawnych.

Cele i zadania wg Kościelaka:

1.Maksymalne i wszechstronne ukształtowanie całej osobowości jednostki niepełnosprawnej

2.Najlepsze przystosowanie jej do życia w społeczeństwie

3.Osiągnięcie jak najpełniejszego usamodzielniania we wszystkich jego postaciach i

zakresach (samodzielność motoryczna, psychiczna, materialna, zawodowa i terytorialna)

docenianie ważność i znaczenia poczucia kontroli i samooceny, które są podstawą

adekwatnej do rzeczywistości samoakceptacji, samokierowania, samorealizacji

 

 

 

DZIAŁY

Działy pedagogiki specjalnej – przykładowe klasyfikacje subdyscyplin.

Według Marii Grzegorzewskiej:
a) oligofrenopedagogika – pedagogika osób upośledzonych umysłowo
b) surdopedagogika – pedagogika osób z dysfunkcją narządu słuchu
c) tyflopedagogika – pedagogika osób z dysfunkcja narządu wzroku
d) pedagogika lecznicza – inaczej pedagogika trapeutyczna, zajmująca się osobami przewlekle chorymi i z dysfunkcją narządu ruchu
e) pedagogika resocjalizacyjna - zajmująca się osobami nieprzystosowanymi społecznie

Według Janiny Daraszewskiej:
a) rewalidacja – osoby z upośledzeniem umysłowym
b) rehabilitacja – osoby z dysfunkcją narządu ruchu i z chorobami przewlekłymi
c) resocjalizacja – osoby nieprzystosowane społecznie

Współczesna klasyfikacja według Władysława Dykcika:
a) pedagogika rewalidacyjna – osoby niepełnosprawne intelektualnie, z niepełnosprawnością sensoryczną (wzrok, słuch) i z niepełnosprawnością sprzężoną (wzrokowo słuchowa)
b) pedagogika terapeutyczna – osoby przewlekle chore z dysfunkcją narządów ruchu, z odmiennością somatyczną (interseksualizm, bulimia, anoreksja), z autyzmem, zespołami psychozo podobnymi (zespół Aspergera, schizofrenia dziecięca i wieku podeszłego)
c) pedagogika korekcyjna – osoby z dysfunkcjami parcjalnymi (fragmentaryczny deficyt w rozwoju)
d) pedagogika resocjalizacyjna – osoby aspołeczne, antyspołeczne, jednostki przestępcze i dewiacyjne z nieprzystosowaniem społecznym
e) pedagogika wybitnych uzdolnień – osoby ogólnymi i wybiórczymi uzdolnieniami.

GENEZA

Na przełomie 1919 i 1920 roku, dzięki staraniom Marii Grzegorzewskiej, Ministerstwo Zdrowia Publicznego uruchomiło w Warszawie roczny kurs seminaryjny dla nauczycieli dzieci upośledzonych umysłowo. W roku 1921 powstaje pierwsza uczelnia, Państwowe Seminarium Pedagogiki Specjalnej, którego późniejsza działalność wyznaczyła na wiele lat kierunki prac teoretycznych i praktycznych dla nowo ukształtowanej dziedziny naukowej jaką była pedagogika specjalna. Seminarium, wraz z Państwowym Instytutem Fonetycznym stanowiły fundament utworzonego w 1922 roku Państwowego Instytutu Pedagogiki Specjalnej.

 

W latach przed utworzeniem PIPS można było zaobserwować wyraźne działania na rzecz edukacji i wychowania jednostek niepełnosprawnych, chociaż nie używano powszechnie nazwy "pedagogika specjalna". Do najważniejszych wydarzeń, mających niebagatelne znaczenie dla późniejszego jej rozwoju należy zaliczyć:

  • w okresie zaborów
    • 1896 powstanie szkoły dla lekko upośledzonych umysłowo w Poznaniu;
    • 1912 utworzenie w Krakowie "zakładu dla dzieci z odchyleniami w rozwoju umysłowym" przez prof. Jana Piltza;
    • 1907 uruchomienie placówki dla upośledzonych umysłowo przez magistrat warszawski;
    • 1907 powstanie z inicjatywy m.in. Jana Władysława Dawida i Anieli Szycówny Polskiego Towarzystwa Badań nad dziećmi;
  • W okresie powojennym:
    • 7 lutego 1919 r. wprowadzenie "Dekretu o obowiązku szkolnym" obejmującym także dzieci upośledzone umysłowo jeżeli w danej miejscowości zakład kształcenia specjalnego;
    • kwiecień 1919 r. Ogólnopolski Zjazd Nauczycielski na którym liczni referenci zajęli się problemem edukacji i wychowania osób niepełnosprawnych;
    • 17 marca 1921 weszła w życie Konstytucja marcowa, która w artykułach 102, 103, 118, 119, 120 chroniła prawa do opieki i ochrony także dzieci niepełnosprawnych;

Niezwykle ważną dla rozwoju pedagogiki specjalnej rolę, w okresie I wojny światowej odegrała Józefa Joteyko, która podczas swojego pobytu we Francji utworzyła pierwsze projekty organizacji kompleksowego systemu wychowania i kształcenia dzieci niepełnosprawnych w wolnej Polsce.

MARIA GRZEGORZEWSKA

Na ukształtowanie się założeń naukowo-badawczych i praktyczno-społecznych oraz na rozwój polskiej pedagogiki specjalnej znacząco wpłynął aksjologiczny nurt teorii i praktyki jej twórczyni Marii Grzegorzewskiej (1888-1967).

Wskazuje on wyraźnie na decydującą rolę godności każdego człowieka jako wartości najwyższej. Według jej poglądów „w każdym człowieku jest coś pozytywnego" i dlatego „nie należy nikogo przekreślać", a ten głęboko humanistyczny stosunek do człowieka powinien stanowić porządek moralno-prawny i społeczno-kulturowy naszej cywilizacji.

 

M. Grzegorzewska (1968) uznaje, że nazwa pedagogika specjalna jest odpowiednia dla określenia wiedzy gromadzonej przez tę dyscyplinę, zarówno z punktu widzenia pewnej odrębności, specyfiki podmiotów objętych jej zainteresowaniem, hierarchią celów, charakterem metod działania, jak i specjalnych kompetencji nauczyciela.

 

Ur.18kwietnia 1888r – w Wouczy.
Jako pierwsza w Polsce podjęła systematyczne badania nad zagadnieniami pedagogiki niepełnosprawnych, interesowała się problemami wszystkich subdyscyplin pedagogiki specjalnej. Jednak za najistotniejsze swoje osiągnięcia uważała prace związane z kształceniem nauczycieli. Uważała że powodzenie procesu dydaktyczno-wychowawczego jest uzależnione przede wszystkim od nauczyciela. Sama była osobowością charyzmatyczną, wzorcem etycznym dla wielu ludzi.

Maria Grzegorzewska - w okresie międzywojennym była twórczynią zarówno szkolnictwa specjalnego, jak i pedagogiki specjalnej w Polsce. Założyła Państwowy Instytut Pedagogiki Specjalnej (PIPS) w Warszawie, była to pierwsza tego typu placówka w Europie. Prowadzono w niej badania naukowe i kształcenie nauczycieli dla potrzeb nowopowstających działów szkolnictwa specjalnego. Prócz podejmowania pracy naukowej, była współorganizatorem zjazdów i szkoleń dla nauczycieli. Pełniąc funkcję wizytatora szkolnego,
Grzegorzewska przyczyniła się do rozwoju polskiej pedeutologii (kształcenie nauczycieli) i deontologii (aspekt etyczny w zawodzie nauczyciela) XX wieku.

 

 

NIEPEŁNOSPRAWNOŚĆ / OSOBA NIEPEŁNOSPRAWNA

 

Pojęcie niepełnosprawność obejmuje różne ograniczenia funkcjonalne jednostek ludzkich w każdym społeczeństwie, wynikające z uszkodzenia zdolności wykonywania jakiejś czynności w sposób uważany za normalny, typowy dla życia ludzkiego. Ograniczenia te mogą mieć charakter stały lub przejściowy, całkowity lub częściowy, mogą dotyczyć sfery sensorycznej, fizycznej i psychicznej.

 

H. Bach (1985) wyróżnia rodzaje niepełnosprawności, które „mogą występować oddzielnie lub we wzajemnym powiązaniu i w różnych kombinacjach, przy czym granice między nimi są dość płynne.

Stopień, w jakim utrudniają funkcjonowanie osobie niepełnosprawnej, jest relatywny w aspekcie subiektywnym, społecznym, sytuacyjnym i czasowym" (zob. J. Stochmiałek, 1994, s. 168).

 

Według S. Kowalika (1996), niepełnosprawność człowieka - wywołana uszkodzeniem ciała lub przewlekłą chorobą - może powodować dysfunkcjonalność organizmu, niepełnosprawność psychiczną i słabszą, mniejszą sprawność społeczną. Może ona stanowić predyspozycję do stwarzania sytuacji problemowych, które z kolei oznaczają brak

zgodności między możliwościami człowieka a stawianymi mu przez otoczenie wymaganiami. Uświadomienie sobie tych trudności to problem życiowy osoby niepełnosprawnej.

 

W Polsce obowiązuje następująca definicja osoby niepełnosprawnej

Niepełnosprawną jest osoba, której stan fizyczny lub/i psychiczny trwale lub okresowo utrudnia, ogranicza albo uniemożliwia wypełnianie zadań życiowych i ról społecznych zgodnie z normami prawnymi i społecznymi

(Ustawa z 26 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osoby niepełnosprawnej, Dz.U., nr 123, póz. 776).

 

DEFINICJA OSOBY NIEPEŁNOSPRAWNEJ
Jednostka, która w wyniku uszkodzenia organizmu nie jest w stanie wypełniać ról społecznych, przepisywanych jej ze względu na wiek i płeć oraz przynależność środowiskową, społeczną kulturalną i narodową. W ujęciu prawnym niepełnosprawny to osoba, która nie potrafi odróżnić dobra od zła.
Niepełnosprawność:
a) pierwotna – wywołana jest przez chorobę lub uraz, w wyniku którego dochodzi do uszkodzenia ustroju, co ogranicza lub zakłóca sprawność lub aktywność życiową człowieka
b) wtórna – kiedy przy występującej niesprawności pierwotnej z powodu istniejących w otoczeniu różnego rodzaju barier pogarsza się sytuacja bio psycho społeczna jednostki.

 

Niepełnosprawność jest wielozakresowa i wielopłaszczyznowa, czyli przejawia się w kilku wymiarach życia i jest ona relatywna w stosunku do aktualnie obowiązujących norm i standardów społeczno-kulturowych (Cz. Kosakowski, 1996). W zdecydowanej większości odchyleń od normy można wyróżnić trzy wymiary: organiczny, psychologiczny, społeczny, co w konsekwencji powoduje postrzeganie niepełnosprawności jako: uszkodzenia, dysfunkcji i upośledzenia.

 

Choroba               —> Uszkodzenia                                —> Niepełnosprawności                  —» Upośledzenia

lub zaburzenie

 

UPOŚLEDZENIE

Termin upośledzenie (handicap) określa utratę lub ograniczenie możliwości pełnego uczestniczenia danej osoby w życiu społecznym. Pojęcie to wskazuje na określony rodzaj relacji, jaki powstaje pomiędzy osobą niepełnosprawną a jej środowiskiem. Upośledzenie (także umysłowe) w preferowanej obecnie orientacji psychospołecznej jest przede

wszystkim faktem społeczno-kulturowym, traktowanym przez otoczenie jak zwierciadło, w którym odbijają się (A. Gustavsson, E. Zakrzewska-Manterys, 1997) najbardziej istotne dla jego rozpoznawania zachowania społeczne odbiegające od normy kulturowej, określane też jako niekompetentne.

 

Niekorzystna sytuacja, która wynika z uszkodzenie lub niesprawności osoby znacznie ograniczając jej interakcje z otoczeniem.

 

USZKODZENIE

Zaburzenie struktury anatomicznej i czynności fizjologicznych narządów organizmu.
Może być:
a) okresowe lub trwałe
b) całkowite lub częściowe
c) ustabilizowane
d) progresywne lub regresywne
Ze względu na czas wystąpienia może być:
a) wrodzone, dziedziczne
b) nabyte w okresie płodowym
c) okołoporodowe (perinatalne) lub nabyte (postnatalne)

 

REHABILITACJA

Rehabilitacja polega na „przywracaniu sprawności uszkodzonych organów jednostki lub usprawnianiu jej funkcji, przygotowaniu jej do samodzielnego radzenia sobie w życiu codziennym, do korzystania z różnych form kształcenia, do wykonywania pracy oraz na stwarzaniu w środowisku społecznym i otoczeniu fizycznym odpowiednich warunków dla prawidłowego funkcjonowania tej jednostki" (Hulek, 1977, s.ll)

 

Zdaniem A. Hulka, trzeba zdawać sobie wyraźnie sprawę, że istotne znaczenie w tym działaniu ma stworzenie jednostce niepełnosprawnej optymalnych warunków podczas procesu rehabilitacji, a później także w jej życiu w domu, szkole, zakładzie pracy oraz różnych formach rekreacji.

Z powyższych rozważań wynika, że ostatecznym celem rehabilitacji powinno być maksymalne włączenie osób niepełnosprawnych w normalne społeczeństwo (normalizacja).

 

W procesie rehabilitacji oddziałuje się na jednostki niepełnosprawne w trzech zakresach, a mianowicie:

- pod względem fizycznym (rehabilitacja fizyczna),

- pod względem psychicznym (psychoterapia),

- w aspekcie społecznym (socjalizacja lub resocjalizacja).

Zdaniem A. Hulka (1977, s. 11), między tymi trzema obszarami oddziaływań rehabilitacyjnych istnieją określone związki. Oddziaływania te dopiero wtedy mogą być skuteczne i dają trwałe efekty, jeśli podejmowane są w sposób łączny i skoordynowany, oraz pod warunkiem, że towarzyszy im korzystne wsparcie środowiska społecznego.

 

(w:  A. Krause, Współczesne Paradygmaty Pedagogiki Specjalnej)

Usprawnianie dzieci i dorosłych w sytuacji powypadkowej, pochorobowej.

Cel to powrót w maksymalnym stopniu do normalnego życia

Niepełnosprawność ruchowa.

 

 

REWALIDACJA


Rewalidację można określić jako wychowanie specjalne jednostek upośledzonych, zmierzające do najpełniejszego ich rozwoju.

 

Kierunki działania rewalidacyjnego

- maksymalne rozwijanie tych sił biologicznych, zadatków i cech, które są najmniej uszkodzone

- wzmacnianie i usprawnianie uszkodzonych zakresów psychicznych lub fizycznych

- wyrównywanie i zastępowanie deficytów biologicznych i rozwojowych.

Zasady rewalidacji wg Lipkowskiego:

Zasada akceptacji – dziecko upośledzone jest akceptowane jako dziecko, które z racji specyficznej sytuacji ma inne potrzeby i prawo do szczególnej opieki oraz pomocy. Akceptuje się dziecko jako takie, które jest obarczone większymi trudnościami rozwojowymi.


Zasada pomocy – ma na celu pomóc dziecku w aktywacji jego sił biologicznych, w usamodzielnieniu go, w przezwyciężeniu trudności rozwojowych oraz trudności wynikających z upośledzenia. Kształtowanie właściwej atmosfery i odpowiednich warunków wychowawczych w środowisku.

Zasada indywidualizacji – dostosowanie procesu nauczania do indywidualnych właściwości dziecka oraz uwzględnienie jego własnego celu kształcenia;

Zasada terapii pedagogicznej –

  1. Faza przygotowawcza – zmierza do ustalenia na podstawie badań diagnozy trudności wychowawczych
  2. Faza oddziaływania na środowisko wychowawcze drogą poradnictwa – zmierza do korekty i polepszenia sytuacji wychowawczej dziecka
  3. Faza stosowania środków terapeutycznych przez odpowiednią organizację pracy w grupie wychowawczej.

 

Zasada współpracy z rodziną – zasada terapii pedagogicznej zakłada ścisłe współdziałanie pedagoga z lekarzem specjalistą i psychologiem, a w stosunku do dziecka społecznie niedostosowanego z opiekunem społecznym i kuratorem sądowym.

 

(w:  A. Krause, Współczesne Paradygmaty Pedagogiki Specjalnej)

Kształcenie i wychowywanie dzieci z odchyleniami od normy.

Cel to powrót w maksymalnym stopniu do normalnego życia.

Niepełnosprawność intelektualna.

 

RESOCJALIZACJA

 

Jednostki niedostosowane społecznie, u których wyższe czynności nerwowe nie uległy uszkodzeniu i których odchylenia od normy mają charakter przejściowy, wynikający z niekorzystnego wpływu ich środowiska: przywracanie tych jednostek normalnemu życiu w normalnym środowisku nazywamy resocjalizacją. (Za J. Doroszewską)


Podziel się
oceń
0
0

komentarze (0) | dodaj komentarz

ps wykłady3

wtorek, 22 stycznia 2013 18:30

Upośledzenie umysłowe czy niepełnosprawność intelektualna?  Wprowadzenie w przedmiot oligofrenopedagogiki.

 Kryteria funkcjonowania i bariery:

*ograniczenie (biologiczne) – choroba - uraz, zaburzenie- zaburzenie homeostazy w organizmie a    

  środowiskiem zewnętrznym, chorobotwórczym STAN WEWNĘTRZNY

 - uszkodzenie - dysfunkcja, odchylenie w stanie zdrowia – uszkodzenie struktury ciała UZEWNĘTRZNIENIE

 *uszkodzenie sensoryczne wzroku i słuchu

  *uszkodzenie układu kostnego lub mięśniowego

   *niedowłady kończyn

   *uszkodzenie mózgu lub OUN

 

* psychologiczne niepełnosprawność – zaburzenie aktywności, ograniczenie doświadczeń i  kompetencji OBIEKTYWIZACJA

 -percepcja, myślenie, komunikowanie się, ustosunkowania, motoryki

 

* społeczne – ograniczenie, upośledzenie funkcjonowania w rolach społecznych SOCJALIZACJA

 - Niesamodzielność fizyczna

- Osłabienie orientacji w otoczeniu

- Zaburzenia komunikacji interpersonalnej

- Utrudnienia w wykonywaniu zadań życiowych

- Zachowania aspołeczne i antyspołeczne

 

STOPNIE – lekki, umiarkowany, znaczny, głęboki

 

O – zaburzenie bodźców docierających do osoby, funkcje intelektualne

 

Upośledzenie umysłowe – stan wrodzony, z powodu zaburzenia układu nerwowego, nie jest w stanie sprostać zadaniom społecznym

Niedorozwój umysłowy rozumie się niższą od przeciętnej ogólną sprawność intelektualną, która powstała w okresie rozwojowym i jest związana z jednym lub więcej zaburzeniami w zakresie: dojrzewania, uczenia się i społecznego przystosowania

 

Przedmiot OLIGOFRENOPEDAGOGIKI

Pedagogika - pedagogika specjalna - PEDAGOGIKA UPOŚLEDZONYCH UMYSŁOWO – PEDAGOGIKA OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ INTELEKTUALNĄ (OPIGOFRENOPEDAGOGIKA)

 

Przedmiot – edukacja i rehabilitacja osób z niepełnosprawność intelektualną

Zadaniem oligofrenopedagogiki jest:

- ustalenie takich metod i form rewalidacji, które jednostce upośledzonej zapewniłyby optymalny, wszechstronny rozwój

- przystosowanie do warunków społecznych

- przygotowanie do zawodu

- wspieranie autonomii

Przedmiotem jest jednostka upośledzona umysłowo i proces jej rewalidacji obejmujący wszechstronny rozwój i przystosowanie do życia w społeczeństwie.

Rewalidacja dzieci upośledzonych umysłowo w stopniu lekkim prowadzona jest w następujących formach

  • oddziały klas specjalnych w szkołach podstawowych'
  • oddziały klas integracyjnych w szkołach podstawowych i zawodowych
  • indywidulane włączanie uczniów do klas w szkołach podstawowych
  • szkoły integracyjne i specjalne
  • pedagogika osób z autyzmem i zespołami psychozopodobnymi

Upośledzenie umysłowe odnosi się nie tylko do sfery poznawczej ale obejmuje całą osobowość.

 

 

Cele – harmonijny rozwój osobowości, mimo globalnych zaburzeń w funkcjonowaniu intelektualnym i społecznym

 

Funkcjonalny model niepełnosprawności intelektualnej:

  • Możliwości (zdolności), Inteligencja – umiejętności przystosowawcze        FUNKCJONOWANIE
  • Środowisko – dom- szkoła, praca-społeczność
  • Pomoc (wsparcie)

Ustalenia przeddefinicyjne

Upośledzenie umysłowe (niedorozwój umysłowy) obejmuje dysfunkcję rozwojową całego organizmu, polegającą na obniżeniu poziomu funkcjonowania umysłowego podmiotu, z jednoczesną dysfunkcją struktur emocjonalnych oraz zaburzeniami wtórnymi w rozwoju i funkcjonowaniu społecznym.

 

ZABURZENIE O CHARAKTERZE GLOBALNYM – zaburzenie psychoruchowe w zakresie wszystkich funkcji w jednakowym stopniu

 

Diagnoza różnicowa:

Upośledzenie umysłowe, niepełnosprawność intelektualna

  • Oligofrenia – zaburzenia całego rozwoju, co najmniej w 3 kategoriach – biologicznej, psychologicznej i społecznej, które jest zejściem po innych chorobach lub urazach, co następuje od okresu prenatalnego, przez urazy okołoporodowe, do końca 3 roku życia.
  • Zespoły psychoorganiczne – różnego stopnia i kategorii globalne zaburzenia funkcjonowania jako skutek chorób i urazów (także procesu starzenia się), przy czym czynnik etiologiczny występuje po 3 roku życia.

 

Rokowania:

Oligorfenia – rozwój zawsze idzie do góry, tendencja wstępująca, „biedak, którego życie może jedynie wzbogacić”.

Zespoły psychoorganiczne – pewien pułap rozwoju został osiągnięty, po czym następuje rozpad istniejących struktur, tendencja zstępująca, „bogacz, który stracił wszystko, stając się nędzarzem”.

 Rozwój :

Często czynniki egzogenne blokują naturalny rozwój : deprywacje, frustracje, wychowanie, nauczanie itp.

 

Dysharmonie rozwojowe:

GLOBALNE

  • Opóźnienie rozwoju
  • Zahamowanie rozwoju
  • Przyspieszenie rozwoju
  • Obniżenie (ograniczenie) rozwoju – niedorozwój

 

PARCJALNE

  • -----------||---------------------------------------- (wszystko)

 

Definicja niepełnosprawności intelektualnej wg AAIDD:

Niedorozwój umysłowy nie jest czymś, co posiadasz, jak niebieskie oczy czy chore serce, Nie jest także tym, jakim jesteś (…)

Niedorozwój umysłowy jest szczególnym stanem funkcjonowania, który funkcjonowania, który rozpoczyna się w dzieciństwie i charakteryzuje się ograniczeniem zarówno inteligencji, jak i umiejętności przystosowawczych

Niedorozwój umysłowy odzwierciedla „dopasowywaniem się” możliwości danej osoby struktury i oczekiwań jej środowiska.

 

Niedorozwój umysłowy jest niepełnosprawnością  charakteryzującą się znacznymi ograniczeniami zarówno w funkcjonowaniu intelektualnym, jak i zachowaniu przystosowawczym wyrażającym się w pojęciowych, społecznych i praktycznych umiejętnościach przystosowawczych. Ta niepełnosprawność ujawnia się przed 18 r.ż.

 

Istota upośledzenia umysłowego zawiera się w kilku aspektach:

• upośledzenie dotyczy nie tylko funkcjonowania intelektualnego osoby nim dotkniętej, lecz również wszystkich innych sfer rozwoju; emocji, uspołecznienia, sprawności motorycznej;

• upośledzenie umysłowe jest stanem, który można dzięki różnym za biegom poprawić, lecz nie można go wyeliminować, co oznacza, że osoby z upośledzeniem umysłowym muszą nauczyć się z nim żyć;

• upośledzenie umysłowe powstaje w okresie rozwojowym, a więc do 18 roku życia i spowodowane jest wieloma czynnikami. Im głębsze jest upośledzenie umysłowe, tym bardziej za jego powstanie odpowiedzialne są czynniki

biologiczne (prowadzące do uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego);

• upośledzenie umysłowe to istotne, czyli wyraźne względem przyjętych norm, obniżenie ogólnego poziomu sprawności intelektualnej i możliwości zachowania przystosowawczego

 

 


Podziel się
oceń
0
0

komentarze (0) | dodaj komentarz

ps wykłady2

wtorek, 22 stycznia 2013 18:21

T: Teleologia i aksjologia pedagogiki specjalnej.

[Podział biologiczno – psychologiczno – społeczny]

 

Klasyfikacje osób z zaburzeniami rozwojowymi i główne kryteria podziałów.

 

  • Teleologia

Teleks (z gr. cel) – miejsce, punkt oddalony w czasie i przestrzeni, do którego zmierza się, wykorzystując najbardziej optymalne środki do jego osiągnięcia.

Telefon, telekomunikacja, telegraf, telefaks, telewizja, telepatia…

 

  • Cele pedagogiki specjalnej (ich komplementarność - współzależność
    • Cele ogólnopedagogiczne
      • Harmonijny rozwój osobowości (rozwija się ciało, umysł i duch);
      • Kształtowanie i rozwijanie pozytywnych cech charakterologicznych – podlegających pewnym modyfikacjom;
      • Wspieranie rozwoju kompetencji językowej, komunikacyjnej i społecznej – człowiek istnieje w relacji ja-ty. Kompetencja językowa jest gotowa, dziecko uczy się mówić samo, rozpoznaje kontekst podczas słuchania ok 1 roku życia zaczyna mówić ;
      • Dostarczenie narzędzi (wiedzy, umiejętności, praktyki) niezbędnych do zdobycia kwalifikacji zawodowych, zgodnych z indywidualnymi zdolnościami i zainteresowaniami;
      • Przygotowanie do odpowiedzialnego funkcjonowania w dorosłości – odpowiedzialność nie tylko za siebie, ale i innych; In vitro, aparatura podtrzymująca życie w szpitalach, wózki inwalidzkie itp.
      • Wspieranie rozwoju autonomii, samosterowania, samowychowania.

Wierzchołek teleologii pedagogicznej, sami stawiamy sobie cele…

 

  • Cele specyficzne (służebne), specjalne, terapeutyczne (pierwszorzędne w kontekście czasowym) – to jest istotne, ale ma służyć celom ważniejszym, oddziałujemy na zaburzenia oraz patrząc na całokształt i przyszłość

Mają nas wprowadzić do osiągnięć pedagogicznych, samodzielności…

  • Harmonizowanie rozwoju zaburzonego, odchylonego od normy; opera się na diagnozie
  • Diagnoza interdyscyplinarna jako podstawa formułowania indywidualnych programów rewalidacyjnych, resocjalizacyjnych i profilaktycznych;
  • Zapobieganie pogłębianiu się zaburzeń (profilaktyka drugorzędowa);

 

Kierunki rewalidacji

  • Kompensowanie braków rozwojowych przez określenie i wypracowanie mechanizmów zastępczych, jeśli komuś coś brakuje – uzupełniamy brak
  • Korygowanie zaburzonych sfer rozwoju przez dobór optymalnych środków naprawczych;
  • Usprawnianie sfer zaburzonych (które jesteśmy w stanie pobudzić) i niezaburzonych jako podstawa akcji kompensacyjno-korekcyjnej;
  • Dynamizowanie osobowości jako podstawa współpracy w procesie wychowawczym; Sprawność można stracić w każdym momencie życia, w procesie rehabilitacyjnym chcemy zacząć się rozwijać, uwierzymy, że praca nad usprawnianiem ma sens;
  • Określenie i wykorzystanie specjalnych środków dydaktyczno-wychowawczych w zależności od rodzaju, stopnia, zakresu i dynamiki zaburzeń rozwojowych; wyrosła pedagogika specjalna z poszukiwań jak coś pokazać głuchym itp., środki i metody istnieją w niezmienionej formie;
  • Przygotowanie do niezależnego życia w dorosłości mimo braku możliwości pełnej naprawy zaburzonych sfer. Kiedy już nastąpi naprawa

 

  • Kryteria i bariery funkcjonowania człowieka (bio – psycho – socjo)

Sfera biologiczna

CHOROBA (Spowodowana czynnikiem zewnętrznym, oddziałuje na homeostazę – harmonię, zdrowie)

 Uraz(nagła sytuacja, przerwanie ciągłości tkanek, lub wewnętrzne urazy

 zaburzenie (disease, disorder)

 USZKODZENIE

Dysfunkcja, odchylenie w stanie zdrowia(impairment)

 Sfera psychiczna

NIEPEŁNOSPRAWNOŚĆ (niesprawność)

Zaburzenie aktywności, ograniczenie doświadczeń i kompetencji (disability – niemożność)

Zestaw bodźców jest zablokowany, nie dociera do mózgu, nie umożliwia dalszego rozwoju.

 Sfera społeczna

OGRANICZENIE Upośledzenie funkcjonowania w rolach społecznych

(handicap – upośledzenie, upośledzenie umysłowe –> niepełnosprawność intelektualna)

Ograniczenie doświadczeń, ograniczenie kompetencji w zadaniach życiowych i rolach społecznych.

 

IPN – indywidualny program nauczania

  • Konsekwencja

Biologiczne – stan wewnętrzny i jego uzewnętrznienie

*Uszkodzenie sensoryczne wzroku i słuchu (lekkie, umiarkowane, znaczne, głębokie, całkowita utrata);

*Uszkodzenie układu kostnego i mięśniowego

*Niedowłady kończyn

*Uszkodzenie mózgu lub ośrodkowego układu nerwowego

 

Psychologiczne – obiektywizacja

[Ujawnienie się skutków stanu wewnętrznego]

*Zaburzenia w zakresie :

-percepcji

-myślenia

-komunikowania się

-ustosunkowania (emocji)

-motoryki

(poszczególne specjalizacje, osoby głuche, niepełnosprawne ruchowo…)

 

e – socjalizacja

Handicap

*niesamodzielność fizyczna

*osłabienie orientacji w otoczeniu

*zaburzenie komunikacji interpersonalnej

*utrudnienia w wykonywaniu zadań życiowych

*zachowania aspołeczne i antyspołeczne

 

 

Temat: Niepełnosprawność jako problem społeczny.

 Niepełnosprawność może obejmować:

  • Budowę organizmu człowieka
  • Sposobów funkcjonowania osobistego czy społecznego
  • Może pojawić się w każdym okresie życia
  • Może dotyczyć nas samych lub kogoś z naszego otoczenia

 

To, cz n. będzie potraktowana jako ograniczenie, trudność w egzystencji czy posłuży do optymalizacji ludzkiego losu zależy od człowieka i jego otoczenia. (kosakowski Cz. (2006), Węzłowe problemy pedagogiki specjalnej, Toruń)

 

Paradygmaty niepełnosprawności – modele, schematy niepełnosprawności

Pewien rodzaj wiedzy, teorii, ugruntowanej doświadczeniem praktycznym w pewnym wymiarze

Ma swoich zwolenników, działających w celu ugruntowaniu

  • Medyczny
  • Humanistyczny

 

Medyczno-przedmiotowy – rehabilitacja, przywracanie zdrowia, jesteśmy pacjentami, inwalidami, problemy jakie mają ludzie niepełnosprawni w tym paradygmacie

- bezpośrednia konsekwencja ich choroby (uraz uszkodzenie) czy kalectwa

- osobistą tragedią człowieka

 

Działania w paradygmacie medycznym:

- usprawnianie;

- opieka medyczna;

- pomoc w akceptacji kalectwa;

- określanie, co jest właściwe, a co nie osobie niepełnosprawnej;

- przystosowanie osoby niepełnosprawnej do społeczeństwa

- kreowanie polityki zdrowotnej (renty inwalidzkie).

Osoba niepełnosprawna jest usprawniania do momentu aż będzie w stanie funkcjonować w miarę samodzielnie w społeczeństwie. 

 

Paradygmat humanistyczny

Na pierwszym miejscu (istota osoba człowiek jednostka – konwencja bio-etyczna) stawia osobę ludzką wraz z przysługującymi je prawami.

 

Niepełnosprawność w paradygmacie humanistyczne

To nie fizyczne czy psychiczne ograniczenia człowieka, ale ograniczenia środowiska, które stwarza bariery.

 

Niepełnosprawność w tym paradygmacie powstaje na skutek:

  • Indywidualnych uprzedzeń
  • Utrudnionego dostępu do budynków użyteczności publicznej
  • Niedostosowanego systemu transportu
  • Segregacyjnej edukacji
  • Dyskryminacyjnych rozwiązań na rynku pracy

 

Ograniczenia nie dotyczą samej osoby, ale jego otoczenia.

Zwolennicy paradygmatu tego są przeciwnikami pedagogiki specjalnej, bo jest tam dyskryminacja.

 

Przyczyny niepełnosprawności nie tkwią w człowieku, ale w barierach:

  • Środowiskowych (konstrukcje budynków…)
  • Ekonomicznych (możliwość pracy, robienia zakupów…)
  • Społecznych ( uprzedzenia, stereotypy, schematy…)

 

Działania naprawcze:

  • Eliminowanie, ograniczanie barier; (czy mamy fundusze? Możemy zmienić postawy?)
  • Respektowanie praw człowieka; (wolności itp., kwestie medyczne, polityczne)
  • Dokonywanie zmian postaw społecznych;
  • Kreowanie polityki społecznej.

 

Niepełnosprawną jest osoba, której stan fizyczny lub (i) psychiczny trwale lub okresowo utrudnia, ogranicza lub uniemożliwia, wypełnianie zadań życiowych (o biologii organizmu, podstawowych funkcjach życiowych, od oddychanie po rozmnażanie) i ról społecznych zgodnie z normami (zespół oczekiwań społecznych przypisanych danemu człowiekowi w zależności od płci i wieku, możliwości) prawnymi i społecznymi.  ß informuje o konsekwencjach biologicznych i społecznych

 

Definicja Rady Europy (UE)

Osoba niepełnosprawna jest jednostką w pełni swych praw, znajdującą się w sytuacji upośledzającej ją, (ogranicza możliwość realizowania prawa) stworzonej przez bariery środowiskowe, ekonomiczne i społeczne, których nie może, tak jak inni ludzie,  (brak tu definicji medycznej) przezwyciężyć wskutek występujących w niej uszkodzeń.

 

Humanistyczne podejście do niepełnosprawności

  • Koncentruje się na oddziaływaniu na – otoczenie
  • Jak i na samej osobie niepełnosprawnej, (bariery tkwią  w otoczeniu i człowieku)
  • Dążąc do zharmonizowania wzajemnych relacji

 

Humanistyczne koncepcja (biorą pod uwagę, że osoba niepełnosprawna to osoba w pełnym posiadaniu swoich praw)

  • Normalizacja,
  • Niezależne życie,
  • Integracja.

 

NORMALIZACJA à proces przekształcania środowiska rehabilitującego w kierunku upodobnienia go do środowiska normalnego.  Nie dotyczy normalizowania człowieka, niepełnosprawny to nie nienormalny!

Kluczowe pojęcie to NORMA – wiąże się ze środowiskiem, które przyjmuje wymiary nieprawidłowe.

 

Normalizacja nie zakłada uczynienia ludzi niepełnosprawnych – normalnymi

                Hasła tworzone przez osoby niepełnosprawne – nietrafione, nieprawidłowe:

  • Niepełnosprawny – normalna sprawa.
  • Sprawność w niepełnosprawności.
  • Niepełnosprawni sprawni w pracy.

 

Chodzi o możliwość korzystania z takich samych służb i usług, jak inni członkowie społeczeństwa.

 

Celem normalizacji jest zlikwidowanie,  lub modyfikacja oddziaływań środowisk, zniekształcających doświadczenia osób niepełnosprawnych.

Np. edukacja integracyjna, włączająca, ogólnodostępna

 

KONCPECJA NIEZALEŻNEGO ŻYCIA

Zasady:

  • Traktowanie osób z niepełnosprawnością jako pełnosprawnych obywateli (jesteśmy dziećmi – ktoś podejmuje decyzje za nas, jesteśmy dorośli [także niepełnosprawni] jesteśmy samodzielnymi obywatelami, ale bierzemy za siebie odpowiedzialność, autonomia prawna)

Prawa człowieka niepełnosprawnego muszą być zgodne z prawami ogólnymi

  • Indywidualne wspieranie w rozwoju (towarzyszenie zabezpieczające przy podejmowaniu decyzji)
  • Zapewnienie pobytu w domu rodzinnym (postawa opiekunów nadmiernie opiekuńcza, pojawia się także porzucenie) ma nauczyć ról społecznych, wyuczenia ich, trafia się do ośrodków rehabilitacyjnych, ma mieć skutki pozytywne.
  • Zapewnienie edukacji, pracy, mieszkania w środowisku lokalnym.

 

Koncepcja niezależnego życia oparta jest na podmiotowości – chodzi o upodmiotowienie relacji

  1. Upodmiotowienie sposobu kontaktowania się z osobą niepełnosprawną
  2. Upodmiotowienie procesu rehabilitacji (warto włączyć osoby n w proces decyzyjny związany z rehabilitacją)
  3. Stwarzanie warunków dla zaistnienia działań samorealizujących osobą niepełnosprawną

 

Czynniki mające wpływ na efektywność realizacji koncepcji humanistycznych

  • Właściwe rozwiązania prawne, polityczne, ekonomiczne, itd.;
  • Właściwe warunki fizyczne, bazowo-materialne, itd.;
  • Odpowiednie kompetencje integracyjne;
  • Wspomaganie rodziny;
  • Odpowiednie przygotowanie specjalistów;
  • Współpraca specjalistów, instytucji, tworzenie sieci wsparcia lokalnego i ponadlokalnego; organizacje pozarządowe, rządowe, szkolne, pozaszkolne
  • Stosunek społeczeństwa. Budowany drogą różnorodną, upowszechnianie wiedzy konkretnej.

 

 

INTEGRACJA W PEDAGOGICE SPECJALNEJ

Osób, np. kształcenie integracyjne (łączenie, scalanie)

 

Treści nauczania, np. kształcenie zintegrowane

                                                   Wiedzy specjalistycznej, np. diagnoza interdyscyplinarna

 

Pojęcie integracji

INTEGRACJA wyraża się w takim wzajemnym stosunku pełno – i niepełnosprawnych, w którym respektowane są te same prawa i w których stwarzane są dla obu grup identyczne warunki maksymalnego, wszechstronnego rozwoju. Integracja pozwala osobie niepełnosprawnej być sobą wśród innych. Integracja w takim znaczeniu może mieć zastosowanie do  wszystkich sfer życia osoby niepełnosprawnej – życia rodzinnego, kształcenia ogólnego i zawodowego, pracy, czasu wolnego, aktywności społecznej i politycznej itp.

Wg. A. Hulka

 

Rodzaje integracji (inkluzja – włączenie, umiejscowienie w danej grupie dodatkowego elementu)

  • Fizyczna – kiedy osoby pełno i niepełnosprawne są obok siebie, ale nie ze sobą; następuje redukcja dystansu, ale brak jest współdziałania;
  • Funkcjonalna – niższego stopnia – kiedy osoby zainteresowane podejmują działania na innym materiale i wg innego programu, oraz wyższego stopnia -  kiedy realizują taką samą aktywność i ten sam program;
  •  Społeczna – najwyższa forma spontanicznego uczestnictwa w każdej grupie społecznej na zasadzie pełnosprawnego jej członka, wymagająca psychopedagogicznego przygotowania obu stron.

 

Obszary wyrównywania szans społecznych osób z niepełnosprawnością:

  • Prawo
  • Edukacja
  • Rynek pracy
  • Niezależne życie
  • Zdrowie publiczne
  • Pomoc społeczna

3 obszar rozwijania perspektywy społecznej w rehabilitacji niepełnosprawnych.

Osoba w pełni swoich praw, ale z powodu ograniczeń nie może ich realizować.

 

NORMALIZACYJNY – różnicowanie, norma dotyczy funkcjonowania społeczeństwa, dostosowanie do osób niepełnosprawnych, przestaje być dotkliwa, normalizujemy środowisko życia nie osobę

 

NIEZALEŻNE ŻYCIA – autonomia osobowa, prawna… człowieka, podmiotowy udział w czynnościach życia codziennego

 

INTEGRACAJ osób niepełnosprawnych  - spontaniczny udział stron, relacje oparte na respektowaniu tych samych praw i obowiązków, stworzenie możliwości pozostania sobą wśród innych, codzienne życie, edukacja, życie polityczne, społeczne - integracja jest to proces trudny do opisania

 

Element wpisujący się w uwarunkowania edukacji – stworzenie równych szans.

 

Uwarunkowania integracji

  • Jak najpełniejsza rewalidacja osoby niepełnosprawnej – rewalidacja/rehabilitacja, nie można zostawić osoby niepełnosprawnej bez wsparcia, drogą do int jest przejście przez kolejne fazy rozwojowe (diagnoza, działania naprawcze przygotowanie do szkoły pracy, życia rodzinnego àintegracja)
  • Stosunek odpowiedzialnych podmiotów: rodzice, nauczyciela, urzędnicy; oraz współuczestników (zdrowi rówieśnicy i ich rodzice) – odpowiedzialność podmiotów łączy się ze sobą
  • Zniesienie barier i wyrównanie szans. – społeczne, ekonomiczne – to powód trudności w funkcjonowaniu

Wyrównanie szans – bo komuś czegoś brakuje

  • Wsparcie niezależnego funkcjonowanie – kooperacja 2 stron, jedna oczekuje wsparcia, druga je oferuje + asystent, rzecznik – ma czas chęć aby wesprzeć
  • Regulacje prawne

Zarządzenie nr 29 men z 4 października 1993 roku w sprawie zasad organizowania opeiki nad uczniami niepełnosprawnymi, ich kształcenia w ogólnodostępnych i integracyjnych publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach oraz organizacji kształcenia specjalnego. Wprowadzenie definicji szkoły i klasy integracyjnej oraz funkcji nauczyciela wspomagającego

 

Reforma systemu oświaty w 1999 wraz z odniesieniami do Deklaracji Z Salamanki i Standardowych Zasad Wyrównywania Szans Osób Niepełnosprawnych, zgodnie  z którymi przewodnią zasadą kształcenia uczniów z różnego rodzaju niepełno sprawnościami jest przekonanie, ze szkoły ogólnodostępne powinny przyjmować dzieci niezależnie od ich warunków fizycznych, intelektualnych, socjalnych i innych.

 

INTEGRACJA

  • Proces
  • Efekt

 

Integracja jest jednocześnie procesem i efektem tego procesu

Do pełnej integracji prowadzić może jedynie podjęcie działań integracyjnych

Uczeń upośledzony intelektualnie, schorzenia przewlekłe, schorzenia ruchowe

 

 

SYNONIMY INTEGRACJI

Otton Lipkowski – historia pedagogiki specjalnej

  • Normalizacja (ona prowadzi do integracji, integracja zawiera ją w sobie – nie jest to synonim, jej elementem procesu integracji)
  • Wspólny nurt (mainstreaming) – główny nurt, nurt życia społecznego
  • Desegregacja = integracja
  • Inkluzja (włączanie) – odnosi się do szkół ogólnodostępnych, integracja fizyczna

 

INTEGRACJA – jest najbardziej odpowiednim określeniem

 

 DIAGNOZA (Zagadnienia podstawowe)

 Proces diagnozowania – poszukuje odpowiedzi na kilka pytań:

(gnoza – wiedza)

  • Jak jest? à pytania typowo opisowe, funkcja desktrptywno-ewaluatywna (opisowo-oceniająca);
  • Dlaczego tak jest? à funkcja wyjaśniająca (eksplanacyjna);
  • Dlaczego będzie tak a nie inaczej? à funkcja predykcyjna (prognostyczna), przewidywanie następstw;
  • Co zrobić aby uzyskać pożądany stan? à funkcja korekcyjna.

 

Diagnoza to rozpoznawanie na podstawie zebranych objawów i znanych ogólnych prawidłowości badanego złożonego stanu rzeczy, przez przyporządkowanie go do typu lub gatunku, przez wyjaśnienie genetyczne i celowościowe określenie jego fazy obecnej oraz przewidywanego rozwoju.

 

Przedmiot diagnozy

Złożony stan rzeczy (obserwacje, wyjaśnienie, uzasadnianie , przewidywanie, formułowanie hipotez)

 

Diagnoza całkowita (pełna) obejmuje kilka etapów:

Typy diagnozy:

- diagnoza kategorialna (przyporządkowująca, typologiczna) – polega ona na przygotowaniu danego wycinka analizowanej rzeczywistości do typu lub gatunku. Jest to wstępny etap każdej diagnozy.

- diagnoza genetyczna – polega na ustaleniu źródeł określonego zaburzenia, wykryciu jego przyczyn pierwotnych i wtórnych.

- diagnoza funkcjonalna – polega na określeniu znaczenia istniejącego stanu rzeczy w powiązaniu z różnymi sferami aktywności i grupami społecznymi.

- diagnoza fazowa – polega na ustaleniu etapu zmiany w badanej rzeczywistości, uchwyceniu dynamiki rozwoju analizowanego zjawiska i ustaleniu jego fazy

- diagnoza prognostyczna – polega na określeniu przewidywanego kierunku zmian badanej rzeczywistości, określeniu przypuszczalnego rozwoju badanego zaburzenia oraz skutków, którego mogą się ujawnić w wyniku obecnego stanu.

 

DIAGNOZA PSYCHOLOGICZNA – dotyczy różnych aspektów funkcjonowania osobowości, przyczynia się do oceny struktur osobowości i w konsekwencji do wyjaśnienia mechanizmów kierujących zachowaniem człowieka.

 

DIAGNOZA PEDAGOGICZNA – skoncentrowana jest na procesie kształcenia i wychowania, ale powinna obejmować również cechy osobowości wychowanka, jeśli ich zdiagnozowanie przyczynia się do rozpoznawania i oceny rezultatów procesu wychowania i uczenia się.

 

Główne zadania diagnozy psychopedagogicznej:

- optymalizacja warunków rozwoju wychowanka (jaka szkoła, formy, środki, metody…)

Jest to zawarte w orzeczeniu

- doskonalenia oddziaływań pedagogicznych

-terapia powstałych zakłóceń w procesach rozwoju i wychowania

 

PRZEDMIOT DIAGNOZY PSYCHOPEDAGOGICZNEJ:

-czynności percepcyjne i motoryczne

-czynności intelektualne

- czynności werbalne (jąkanie, seplenienie, szeplenienie);

-funkcjonowanie społeczno-emocjonalne (trudności w adaptacji szkolne);

- struktura i funkcje osobowości (autoagresja)

 

Specyficzne właściwości diagnozy psychologicznej dla celów wychowawczych:

- wielospecjalistyczny charakter badań diagnostycznych

-teleologiczny charakter badań

-kompleksowość i złożoność problemów

-aspekt rozwojowy rozpoznawanych zjawisk

-syntetyczność i praktyczna zastosowań rozwiązania problemów


Podziel się
oceń
0
0

komentarze (0) | dodaj komentarz

piątek, 31 października 2014

Licznik odwiedzin:  2 656  

Kalendarz

« październik »
pn wt śr cz pt sb nd
  0102030405
06070809101112
13141516171819
20212223242526
2728293031  

Archiwum

Głosuj na bloog






zobacz wyniki

Wyszukaj

Wpisz szukaną frazę i kliknij Szukaj:

Subskrypcja

Wpisz swój adres e-mail aby otrzymywać info o nowym wpisie:

Statystyki

Odwiedziny: 2656

Lubię to

Więcej w serwisach WP

Bloog.pl

Bloog.pl